Η Κάινα του δήμου Αποκορώνου

 Η Κάινα είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του δήμου Αποκορώνου στην περιφερειακή ενότητα Χανίων της Κρήτης. Βρίσκεται σε απόσταση 28 χλμ. από την πόλη των Χανίων. 

Η Κάινα είναι χτισμένη σε υψόμετρο 226 μέτρων στο δυτικό άκρο των υψωμάτων του Βάμου, σε πλαγιά που κοιτάει νότια προς την κοιλάδα του Βρυσιανού. 

Το χωριό βρισκόταν παλιά 500 με 800 μέτρα νοτιότερα από τη σημερινή του θέση, σε μια περιοχή που οι ντόπιοι ονομάζουν «παλιά Κάινα». 

Στα ανατολικά αυτής (δηλαδή νοτιοανατολικά του σημερινού οικισμού) βρίσκεται η συνοικία Πλάτανος, που παλιότερα ονομαζόταν Γενίτσαρη Μετόχι, από το όνομα του αγά των γενιτσάρων που είχε χτίσει εδώ πύργο. 

H Κάινα είναι επίσης γνωστή για το έθιμο της καμήλας, το οποίο γίνεται κάθε χρόνο την Καθαρά Δευτέρα. 

Την ημέρα αυτή οι ντόπιοι κατασκευάζουν ένα ομοίωμα καμήλας και το περιφέρουν στο χωριό, ενώ προσφέρονται νηστίσιμα εδέσματα και τσικουδιά στους επισκέπτες.

Βρίσκεται στη θέση της αρχαίας πόλης Κάϊνου ή Κάνου, μίας από τις 147 αρχαίες πόλεις της Κρήτης. 

Στη Βενετική και Οθωμανική περίοδο αναφερόταν ως Gayna (1301), Caina (1577, 1630), Κayna (1650), Kayna ma´a Kalivya (1670), Κάυνα (1881). 

Στην απογραφή του 1650, 1670 είχε 30 νοικοκυριά και στην απογραφή του 1881 είχε 317 χριστιανούς κατοίκους.

Εκεί λέγεται ότι γεννήθηκε η θεότητα Βριτομάρτις Δίκτυννα θυγατέρα του Δία και της Κάρμης. Από την Κάϊνα κατάγονται ο Θεσσαλονικιός αθλητικογράφος Νίκος Πετρουλάκης και ο συγγραφέας της τηλεοπτικής σειράς Σασμός Σπύρος Πετρουλάκης.