Ο ελληνικός τουρισμός στο διαδίκτυο: Κρίσιμη για το «όνομα» και τη βιωσιμότητα του η ενίσχυση της περιβαλλοντικής υπευθυνότητας

 Σε μια εποχή που οι ταξιδιώτες δείχνουν ολοένα και μεγαλύτερη ευαισθησία απέναντι στο περιβάλλον, η κλιματική σταθερότητα και η οικολογική υπευθυνότητα αποτελούν πλέον καθοριστικούς παράγοντες για τη φήμη και τη βιωσιμότητα του ελληνικού τουρισμού. 

Οι πρόσφατες προκλήσεις που αντιμετώπισε η χώρα - πυρκαγιές, σεισμοί, πλημμύρες και ακραία καιρικά φαινόμενα - φαίνεται πως άφησαν το αποτύπωμά τους και στη διαδικτυακή εικόνα της Ελλάδας ως προορισμού. Σύμφωνα με νέα μελέτη του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ), τα περιβαλλοντικά ζητήματα και τα φυσικά φαινόμενα επηρεάζουν αρνητικά τους τουρίστες σχετικά με τη φήμη της Ελλάδας ως προορισμού, καθιστώντας σαφές ότι η διατήρηση της κλιματικής σταθερότητας και η ενίσχυση της περιβαλλοντικής υπευθυνότητας αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη φήμη και τη βιωσιμότητα του ελληνικού τουρισμού.

Για το σύνολο του τρίτου τριμήνου (Ιούλιος 2025 - Σεπτέμβριος 2025), με βάση την ανάλυση στοιχείων από το διαδίκτυο και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, παρατηρείται κάμψη στη διαδικτυακή φήμη της χώρας λόγω κυρίως φυσικών και καιρικών φαινομένων, όπως οι πυρκαγιές, οι σεισμοί, η διακοπή των δρομολογίων των πλοίων λόγω κακοκαιρίας και οι πλημμύρες στην Κεφαλονιά και τη Ζάκυνθο. 

Ως εκ τούτου, η Ελλάδα και η Αθήνα κατέλαβαν, στο τρίτο τρίμηνο, τις τελευταίες θέσεις με Net Sentiment Index (NSI) - έναν δείκτη που χρησιμοποιείται κυρίως στην ανάλυση δεδομένων στο διαδίκτυο και μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να αποτυπώσει το «ισοζύγιο» θετικών και αρνητικών σχολίων γύρω από έναν προορισμό - 15 και 16 αντίστοιχα, έναντι 59 της Κροατίας, 37 της Πορτογαλίας, 36 της Ιταλίας και 20 της Ισπανίας. Υπήρξε όμως αξιοσημείωτη ανάκαμψη τον Σεπτέμβριο, δηλαδή με την λήξη των έντονων καιρικών φαινομένων στη χώρα, με το NSI της Αθήνας να ανακάμπτει στο 37 και της Ελλάδας στο 34, οριακά χαμηλότερα από την Ιταλία (40), οριακά υψηλότερα από Ισπανία (31) και υψηλότερα από Πορτογαλία (18). Την υψηλότερη βαθμολογία τον Σεπτέμβριο έλαβε η Κροατία (62).

Ο πολιτισμός στο επίκεντρο διαδικτυακών συζητήσεων

Την ίδια ώρα, οι συζητήσεις στο διαδίκτυο για τον πολιτισμό κυριάρχησαν με 33.089 αναφορές, ενισχύοντας τη θετική εικόνα της Ελλάδας ενώ φιλοξενία και γαστρονομία ακολούθησαν ως πηγές θετικών ιστοριών με υψηλές βαθμολογίες. Στις θετικές ιστορίες περιλαμβάνονται αφηγήσεις που αναδεικνύουν εμβληματικά αξιοθέατα και τοπικές εμπειρίες στην Ελλάδα. 

Ειδικότερα, οι διαδικτυακές αφηγήσεις ανέδειξαν την επίσκεψη στην Ακρόπολη σε συνδυασμό με τη ζωντάνια της πόλης, τα μοναστήρια των Μετεώρων, τη φυσική ομορφιά της Αστυπάλαιας και της Κεφαλονιάς. Εμπειρίες όπως η συμμετοχή στη συγκομιδή ελιάς στην Πελοπόννησο, η οινογευσία στη Σαντορίνη, η πεζοπορία στο Φαράγγι Ρούβα της Κρήτης, η παρατήρηση θαλάσσιων χελωνών στη Ζάκυνθο και η συμμετοχή σε εθελοντικά προγράμματα παράλληλα με τις διακοπές, ενίσχυσαν την ελκυστικότητα της Ελλάδας για ταξιδιώτες που αναζητούν τοπικές εμπειρίες και σύνδεση με τους κατοίκους.

Οι διαδικτυακές συζητήσεις που επηρεάζουν αρνητικά τη φήμη της Ελλάδας εστιάζουν κυρίως στο περιβάλλον και τα φυσικά φαινόμενα. Σε αυτές τις συζητήσεις περιλαμβάνονται θέματα όπως οι πυρκαγιές στην Κρήτη και την Πελοπόννησο, οι καύσωνες που οδήγησαν στο κλείσιμο της Ακρόπολης, οι διακοπές δρομολογίων πλοίων λόγω ανέμων καθώς και οι πλημμύρες σε Ζάκυνθο και Κεφαλονιά. Επιπλέον, εντάσεις μεταξύ Ισραηλινών τουριστών και ντόπιων επηρέασαν περαιτέρω το αρνητικό κλίμα, κρατώντας την προσοχή στραμμένη σε ζητήματα ασφάλειας και περιβάλλοντος.

Σύμφωνα με τις κυλιόμενες έρευνες της εταιρείας TCI Research, οι κλιματικές και περιβαλλοντικές προκλήσεις συγκαταλέγονται στα κυριότερα ζητήματα που επηρεάζουν αρνητικά τη συνολική φήμη της χώρας, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για επενδύσεις - κυρίως δημόσιες, αλλά και ιδιωτικές -σε ανθεκτικότερες υποδομές και σε μονώσεις, καθώς και για κάλυψη αυξημένων ενεργειακών απαιτήσεων.

Η αξιολόγηση της εμπειρίας

Με βάση τις αξιολογήσεις της εμπειρίας, το επίπεδο ικανοποίησης για την Ελλάδα παρέμεινε πολύ υψηλό (9,1) και υψηλότερο από τη βαθμολογία της Ευρώπης συνολικά (8,7). Σε σχέση με τις ανταγωνίστριες χώρες, η Ελλάδα διατήρησε την υψηλότερη βαθμολογία εμπειρίας (9,1) έναντι Κροατίας (9,0), Πορτογαλίας (8,8), Ιταλίας (8,8) και Ισπανίας (8,7). Συνολικά, τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τη διεθνή ανταγωνιστικότητα της τουριστικής εμπειρίας στην Ελλάδα.

Ο αριθμός των κριτικών αυξήθηκε σταθερά αγγίζοντας σχεδόν τις 319.000 κριτικές συνολικά το τρίτο τρίμηνο. Οι μηνιαίες βαθμολογίες παρέμειναν σταθερές μεταξύ 9,0-9,1, αντικατοπτρίζοντας σταθερή ικανοποίηση, ακόμη και κατά την κορύφωση της περιόδου.

Το επίπεδο ικανοποίησης παρέμεινε υψηλό σε ολόκληρη τη χώρα, καθώς είναι ίσο ή μεγαλύτερο από 9,0 στην πλειονότητα των Περιφερειών. Ειδικότερα η κατάταξη των Περιφερειών έχει ως εξής: Δυτική Μακεδονία (9,6), Δυτική Ελλάδα (9,4), Θεσσαλία (9,4), Αττική (9,2), Ήπειρος (9,2), Στερεά Ελλάδα (9,1), Κυκλάδες (9,1), Πελοπόννησος (9,1), Ιόνια Νησιά (9,1), Κεντρική Μακεδονία (9,1), Δωδεκάνησα (9,0), Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (9,0), Κρήτη (8,9), Βόρειο Αιγαίο (8,8).

Η υψηλή ικανοποίηση των επισκεπτών από λιγότερο τουριστικά αναπτυγμένες Περιφέρειες όπως η Δυτική Μακεδονία και η Δυτική Ελλάδα αναδεικνύει τις δυνατότητες που υπάρχουν για επέκταση της τουριστικής δραστηριότητας σε περισσότερες περιοχές της χώρας.

Η καταγεγραμμένη υψηλή ικανοποίηση των επισκεπτών και σε ώριμους τουριστικούς προορισμούς, όπως η Αττική, οι Κυκλάδες, η Κεντρική Μακεδονία και τα Ιόνια Νησιά, τεκμηριώνει την ικανότητα της χώρας να ανταποκρίνεται με συνέπεια και αξιοπιστία στις προσδοκίες της διεθνούς τουριστικής ζήτησης την υψηλή τουριστική περίοδο.

Η τουριστική εμπειρία ανά Περιφέρεια

Το top-5 των αγορών -που συνεισέφερε το 53,1% των τουριστικών εσόδων το 2024 και το 52,3% κατά το πρώτο οκτάμηνο του 2025 - αξιολόγησε την εμπειρία στην Ελλάδα με ιδιαίτερα υψηλές βαθμολογίες: Ηνωμένες Πολιτείες 9,4, Ηνωμένο Βασίλειο 9,0, Γερμανία 8,7, Γαλλία 8,5 και Ιταλία 8,4.

Ως προς την τουριστική εμπειρία ανά Περιφέρεια, η Θεσσαλία και η Δυτική Ελλάδα (και οι δύο με 9,5) σημείωσαν την υψηλότερη ικανοποίηση, ακολουθούμενες από τις Κυκλάδες (9,4) και την Πελοπόννησο (9,2), αναδεικνύοντας την ικανότητα της Ελλάδας να διατηρεί ζωντανές την κληρονομιά και την παράδοση.

Στην εμπειρία στη Θάλασσα, η Πελοπόννησος και η Ήπειρος (9,4) προσέφεραν τις καλύτερες εμπειρίες, ενώ το Βόρειο Αιγαίο (8,2) υστέρησε σε αυτή τη διάσταση της τουριστικής εμπειρίας.

Στη γαστρονομία, η Δυτική Ελλάδα (9,3), τα Ιόνια Νησιά και η Κρήτη (9,2) βρέθηκαν στην κορυφή της γαστρονομικής ικανοποίησης. Η Δυτική Μακεδονία ξεχώρισε με 9,6, αν και με περιορισμένο όγκο αξιολογήσεων.

Στην φιλοξενία, η Δυτική Ελλάδα, η Θεσσαλία και η Αττική (όλες 9,5) επιβεβαίωσαν τη δύναμη της Ελλάδας στην εξυπηρέτηση, ενώ τα Ιόνια Νησιά (9,6) πέτυχαν την υψηλότερη βαθμολογία. Το Βόρειο Αιγαίο (8,5) βελτιώθηκε ελαφρώς, αλλά παρέμεινε κάτω από τον μέσο όρο.

Ως προς την σχέση ποιότητας -τιμής, η Δυτική Μακεδονία (10,0), η Δυτική Ελλάδα (9,3) και η Στερεά Ελλάδα (9,3) ηγήθηκαν, ενώ στη Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (8,2) υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης.

Στη βιωσιμότητα, η Δυτική Μακεδονία (10,0) και η Δυτική Ελλάδα (9,3) ξεχώρισαν στη θετική στάση απέναντι στα βιώσιμα ταξίδια, με την Ήπειρο (9,1) να ακολουθεί. Αντίθετα, η Θεσσαλία (7,3), η Κρήτη (7,7) και η Στερεά Ελλάδα (7,9) δείχνουν περιορισμένη πρόοδο.

Στην υγιεινή, η Δυτική Ελλάδα (9,3), το Βόρειο Αιγαίο (8,7) και η Κεντρική Μακεδονία (8,7) σημείωσαν τις υψηλότερες επιδόσεις. Τα Ιόνια Νησιά (7,1) και η Στερεά Ελλάδα (7,3) υποαπέδωσαν πιθανόν λόγω εποχικής πίεσης.

Σημειώνεται ότι η βιωσιμότητα και η υγιεινή καταγράφουν τη μεγαλύτερη διακύμανση μεταξύ των Περιφερειών. Σύμφωνα με όσα επισημαίνονται στην ίδια μελέτη, η ενίσχυση του αριθμού των επιχειρήσεων με περιβαλλοντική πιστοποίηση συνιστά κρίσιμο βήμα για τη διαμόρφωση μιας πιο υπεύθυνης και βιώσιμης τουριστικής εμπειρίας σε εθνικό επίπεδο, ικανής να προσελκύσει τις νεότερες και περισσότερο ευαισθητοποιημένες γενιές ταξιδιωτών. Ιδιαίτερη σημασία έχει το ζήτημα της περιβαλλοντικής πιστοποίησης των ξενοδοχείων, καθώς η Ελλάδα συγκαταλέγεται σήμερα στις χώρες με το χαμηλότερο ποσοστό πιστοποιημένων μονάδων σε σχέση με τους βασικούς ανταγωνιστές της.

Μ.Τσ.

ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΒΛΑΧΟΣ

ΑΠΕ ΜΠΕ