Διαβήτης Και Ψυχολογική Περίθαλψη

 Τα άτομα με διαβήτη εμφανίζουν δυσανάλογα υψηλά ποσοστά προβλημάτων ψυχικής υγείας, όπως η κατάθλιψη, το άγχος και οι διατροφικές διαταραχές. Όλα τα άτομα με διαβήτη πρέπει να έχουν πρόσβαση σε ψυχολογική θεραπεία και υποστήριξη, για τη μείωση της ψυχικής δυσφορίας και τη βελτίωση της αυτοδιαχείρισης της νόσου τους.

Η σημασία του εμπειρογνώμονα όσον αφορά στην ψυχική ισορροπία και στη διαχείριση των ασθενών αυξήθηκε με τη διάδοση πληροφοριών που συνδέουν την υγεία με τη συμπεριφορά. Επτά από τις δέκα κύριες αιτίες θανάτου στις Ηνωμένες Πολιτείες σχετίζονται με συμπεριφορές όπως το κάπνισμα, η υπερκατανάλωση τροφής και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ. Τα ψυχολογικά προβλήματα (π.χ., κατάθλιψη, άγχος) έχουν επίσης αρνητικές επιπτώσεις σε πολλές φυσικές ασθένειες, μέσω μιας ποικιλίας συμπεριφορών. Ο επαγγελματίας Ψυχικής Υγείας παρεμβαίνει για την ανάπτυξη των υγιεινών συμπεριφορών και την εξάλειψη των ανθυγιεινών σε όλους τους ασθενείς με ιατρικά προβλήματα καθώς και για την ανακούφιση της συναισθηματικής δυσφορίας στο υποσύνολο των ασθενών με εμφανή ψυχοπαθολογία.

Τα στοιχεία που αποδεικνύουν τη σημασία των ψυχολογικών, συμπεριφορικών και κοινωνικών παραγόντων στον διαβήτη συσσωρεύονται για περισσότερα από 20 χρόνια και ο ρόλος του εμπειρογνώμονα στην περίθαλψή του έχει επεκτείνεται συνεχώς. Ο διαβήτης χρειάζεται να καλυφθεί από διάφορους επαγγελματίες της Υγείας, όπως είναι ο ψυχολόγος, ο κοινωνικός λειτουργός ή/και ο ψυχίατρος.

Ο ρόλος του ψυχολόγου στη φροντίδα του διαβητικού

Σε ιδανικές συνθήκες, η θεραπεία του διαβήτη παρέχεται από μια ομάδα επαγγελματιών Υγείας, που αποτελείται από έναν γιατρό, έναν νοσηλευτή, έναν διαιτολόγο και έναν ψυχολόγο. 

Ο ψυχολόγος παρέχει άμεσες υπηρεσίες στον ασθενή μέσω της προώθησης συμπεριφορών για την καλή υγεία αλλά και της θεραπείας ψυχολογικών προβλημάτων, δίνοντας συμβουλές και στην ιατρική ομάδα σχετικά με την περίθαλψη όσων νοσούν, για την ενίσχυση των θετικών κλινικών αποτελεσμάτων.

Ο κύριος όγκος των ψυχολογικών υπηρεσιών στη φροντίδα του διαβήτη παρέχεται σε ασθενείς που δεν έχουν διαγνωσμένα ψυχολογικά προβλήματα. Για παράδειγμα, η μη συμμόρφωση στο σχήμα της θεραπείας είναι ο συνηθέστερος λόγος για την παραπομπή σε ψυχολόγο, αφού, δυστυχώς, με τη στατιστική έννοια, η μη τήρηση των ιατρικών κανόνων από τους διαβητικούς αντιπροσωπεύει τον κανόνα και όχι την εξαίρεση!

Η μη τήρηση της θεραπείας δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη ψυχολογικού προβλήματος. Οι κυριότερες συμπεριφορές που αναγκάζουν τον ιατρό να στείλει τον ασθενή τους σε ψυχολόγο είναι οι εξής:

- Κακή διατροφή.

- Ακατάλληλη χορήγηση ινσουλίνης.

- Ανακριβής καταγραφή ή αμέλεια μέτρησης της γλυκόζης στο αίμα. 

- Ανεπαρκής φροντίδα των ποδιών.

- Αποφυγή της άσκησης.

Παραμέληση της υγείας

Σχεδόν όλοι οι ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη παραλείπουν να τηρούν κάποια στιγμή κατά τη διάρκεια της ασθένειάς τους το ιατρικό θεραπευτικό σχήμα. Η συχνότητα της μη συμμόρφωσης κυμαίνεται. Η ανθρώπινη φύση, η πολυπλοκότητα του σχήματος και η χρόνια κατάσταση του διαβήτη συνεισφέρουν σημαντικά στην έλλειψη προσοχής. Αυτή η έλλειψη προσοχής αποτελεί το κεντρικό θέμα της ψυχολογικής θεραπείας, λόγω της αναγνωρισμένης συσχέτισής της με τον κακό μεταβολικό έλεγχο και τον αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών του διαβήτη.

Η έλλειψη προσκόλλησης στη θεραπεία συχνά αποδίδεται λανθασμένα σε ανεπαρκή γνώση σχετικά με τη σωστή φροντίδα του διαβήτη. Όμως, πολλοί άλλοι ψυχοκοινωνικοί παράγοντες συμβάλλουν σημαντικά σε αυτό το πρόβλημα, όπως η ανεπαρκής κοινωνική υποστήριξη, οι χρονικές πιέσεις, το άγχος και οι πεποιθήσεις για την υγεία που είναι ασυμβίβαστες με το σχήμα θεραπείας. Ο ψυχολόγος μπορεί να προσφέρει βοήθεια και να αναπτύξει νέες, υγιεινές συμπεριφορές, να ενισχύσει τις υπάρχουσες υγιεινές και να σταματήσει τις ανθυγιεινές συμπεριφορές, με στόχο τον βελτιωμένο έλεγχο του σακχάρου.

ΠΗΓΕΣ: 

American Diabetes Association

https://www.diabetes.org.uk/professionals/resources/shared-practice/psychological-care