Κρήτη πόλεις και χωριά: 15 - ΕΚΔΡΟΜΕΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 15 - ΕΚΔΡΟΜΕΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2026

Ο Άστρικας το χωριό του δήμου Πλατανιά

www.kritipoliskaixoria.gr Αυγούστου 13, 2026 0

Ο Άστρικας είναι χωριό της κοινότητας Επισκοπής, της δημοτικής ενότητας (τέως δήμου) Κολυμβαρίου, του δήμου Πλατανιά, της περιφερειακής ενότητας (τέως νομού) Χανίων, στην περιφέρεια Κρήτης, σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης.

Πριν το πρόγραμμα Καλλικράτης και το σχέδιο Καποδίστριας, ανήκε στην επαρχία Κισσάμου του νομού Χανίων, στο γεωγραφικό διαμέρισμα Κρήτης.

Ο Άστρικας είναι ημιορεινό χωριό στο Β. ΒΔ. τμήμα του νομού Χανίων.

Βρίσκεται λίγο νοτιότερα της χερσονήσου Ροδωπού -τη μεσαία από τις τρεις χερσονήσους του βόρειου τμήματος του νομού- και πάνω στην επαρχιακή οδό Κολυμβαρίου-Δελιανών, νότια της Επισκοπής και σε μέσο σταθμικό υψόμετρο 200 μέτρων. Απέχει 32 χιλιόμετρα περίπου νοτιοδυτικά των Χανίων.

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(8)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(7)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(6)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(4)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(3)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(2)

Ο οικισμός αναγνωρίστηκε το 1925 και προσαρτήθηκε στην κοινότητα Καρών Κισσάμου και, κατόπιν, στην κοινότητα Επισκοπής του νομού Χανίων. Με το ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997 αποσπάστηκε από την κοινότητα Επισκοπής και προσαρτήθηκε στον δήμο Κολυμβαρίου. Με το ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010 αποσπάστηκε από τον δήμο Κολυμβαρίου και προσαρτήθηκε στον δήμο Πλατανιά.

Στον Άστρικα, θεωρείται ότι, έγινε η τελευταία μάχη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, στην Ελλάδα (29 Μαρτίου 1945).

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(1)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(6)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(5)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(4)

Αξιοθέατα

Το υπεραιωνόβιο ελαιόδεντρο («Ελιά Βουβών»), στο κεντρικό τμήμα του οικισμού. Έχει χαρακτηριστεί Μνημείο της Φύσης

Η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου (κοιμητηριακή), στη νοτιοδυτική είσοδο του οικισμού

Το Ηρώο Πεσόντων της μάχης του Άστρικα

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(3)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(2)

%CE%91%CE%A3%CE%A4%CE%A1%CE%99%CE%9A%CE%91%CE%A3%202%20%CE%A7%CE%91%CE%9D%CE%99%CE%91%20(1)

Τα Γδόχια του δήμου Ιεράπετρας

15 - ΕΚΔΡΟΜΕΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

www.kritipoliskaixoria.gr Αυγούστου 13, 2026 0

Τα Γδόχια είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του δήμου Ιεράπετρας και της τέως Επαρχίας Ιεράπετρας, στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου της Κρήτης.

Βρίσκεται επί της επαρχιακής οδού Ιεράπετρας - Βιάννου και απέχει 20 χιλιόμετρα από την Ιεράπετρα σε υψόμετρο 258 μέτρα.

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(3)

Εντός του χωριού υπάρχουν τρεις συνοικισμοί: τα Δασκαλιανά, τα Παπαδιανά και τα Κάτω Γδόχια. Τα δύο πρώτα πήραν το όνομά τους αντίστοιχα από τον Παπαδάκη και το Δασκαλάκη, κατοίκους του χωριού. Τα Κάτω Γδόχια ονομάστηκαν έτσι επειδή είναι κτισμένα σε πιο χαμηλή τοποθεσία. Η κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η γεωργία (ελαιοκομία).

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(1)

Το χωριό υπήρχε από παλιά , πιθανότατα στο δρόμο προς Βάτο ήταν και πρωτομινωικός οικισμός, ενώ έχουν βρεθεί και θαλάσσια απολιθώματα.

Το όνομα του χωριού πάντως κατά άλλη εκδοχή πιθανόν να είναι αρχαϊκό ("Εκδόχια") που διασώθηκε, όπως και τόσα άλλα, τυπικά και φθογγικά αλώβητο.Το αντίστοιχο ρήμα είναι το "εκδέχομαι" και η ερμηνεία του στην συγκεκριμένη περίπτωση, ότι λόγω της θέσης του, το χωριό "εκδέχεται καιρικά φαινόμενα, π.χ βροχή".

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(2)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(4)

Τα Γδόχια πλήρωσαν βαρύ φόρο αίματος κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής. Η εισβολή των Ναζί στο χωριό και οι εκτελέσεις έγιναν στις 15 Σεπτεμβρίου του 1943.

Ο τελικός απολογισμός της επιχείρησης των Γερμανών στα Γδόχια ανέρχεται σε 42 εκτελεσθέντες, μεταξύ των οποίων τέσσερις (4) από Κάτω Σύμη και έναν από το Συκολόγο. Επίσης εκτελέστηκαν στην Άνω και Κάτω Σύμη ακόμη 6 κάτοικοι Γδοχίων.

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(5)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(6)

Τα Γδόχια αναφέρονται επίσημα το 1925 στο ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925 να προσαρτόνται στην τότε κοινότητα Μουρνιών και το 1933 στο ΦΕΚ 390Α - 16/12/1933 να ορίζονται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κο

Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης και την τροποποίηση του Κλεισθένης Ι, μαζί με τον οικισμό Βάτος αποτελούν την κοινότητα Γδοχίων που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Ιεράπετρας του δήμου Ιεράπετρας ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει 63 κατοίκους

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(7)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(8)

Η Η Βισταγή (γνωστή και ως Πισταγή και Μπισταγή) του Δήμου Αμαρίου

15 - ΕΚΔΡΟΜΕΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

www.kritipoliskaixoria.gr Αυγούστου 12, 2026 0

Η Βισταγή (γνωστή και ως Πισταγή και Μπισταγή) είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του Δήμου Αμαρίου, στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης της Κρήτης. Βρίσκεται σε υψόμετρο 500 μέτρων, στους δυτικούς πρόποδες του Ψηλορείτη.

Απέχει 38 χιλιόμετρα από το Ρέθυμνο. Οι κάτοικοι του χωριού ασχολούνται με την κτηνοτροφία.

Το χωριό αρχικά βρισκόταν στη θέση Ξεροχώρι, όπου ακόμη και σήμερα σώζονται κατάλοιπα οικισμού.

Σύμφωνα με την παράδοση, το χωριό μετακινήθηκε στην σημερινή του θέση, όταν ο μπιστικός (έμπιστος) ενός βοσκού παρατήρησε ότι ένας τράγος επέστρεφε στο κοπάδι βρεγμένος.

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(26)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(25)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(24)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(23)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(22)

Τον ακολούθησε και είδε ότι έπινε νερό από μία πηγή. Το χωριό μετακινήθηκε σε εκείνη τη θέση. Πάνω από το χωριό υπάρχουν ερείπια ενετικού πύργου με θυρεό.

Το χωριό αναφέρεται από τον Φραντσέσκο Μπαρότσι το 1577 ως Pistagi στην επαρχία Αμαρίου. Στην ενετική απογραφή του 1583 από Καστροφύλακα αναφέρεται ως Pistagi με 451 κατοίκους και 329 οφειλόμενες αγγαρείες. Ο Βασιλικάτα το αναφέρει το 1630 ως Pistagij.

Σύμφωνα με την αιγυπτιακή απογραφή του 1834, στο χωριό κατοικούσαν 50 χριστιανικές και 2 μουσουλμανικές οικογένεια. Το 1881 είχε 514 κατοίκους και ανήκε στο δήμο Μοναστηρακίου. Στην απογραφή του 1900, το χωριό αναφέρεται ως Μπισταγή και από την απογραφή του 1920 και έπειτα αναφέρεται ως Βισταγή.

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(21)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(20)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(19)

Αναλυτικά η δημογραφική πορεία του χωριού σύμφωνα με τις απογραφές:

Απογραφή 1900 1920 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011

Πληθυσμός[1] 527 538 529 470 437 422 328 293 230 239 201

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(18)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(15)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(14)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(12)

Η δίκλιτη ενοριακή εκκλησία είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου και στον Άγιο Χαράλαμπο. Σύμφωνα με την παράδοση κτίστηκε στις αρχές του 19ου αιώνα. Άλλες εκκλησίες του χωριού είναι η Αγία Βαρβάρα με επιγραφή «ΑΨΠΓ 1783 Οκτωβρίου 7.

Δια πρεσβειών της Αγίας Βαρβάρας, μνήσθητι Κύριε, Ιερεμίου Ιερομονάχου, Καθηγουμένου των Ασωμάτων» η οποία βρίσκεται στην παρά τον ναό βρύση, ο Άγιος Γεώργιος ο οποίος λειτουργούσε στο παρελθόν ως σχολείο και στο ανώφλι του σώζεται η επιγραφή «Έτος 1850 Μαΐου 19, Μνήσθητι Κύριε της δούλης Σου», ο ναός της Μεταμόρφωσης δίπλα στο Ηρώο και ο κοιμητηριακός ναός του αγίου Αντωνίου.

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(11)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(10)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(9)

%CE%92%CE%99%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%93%CE%97%20%CE%91%CE%9C%CE%91%CE%A1%CE%99%20(8)

Η Βισταγή αναφέρεται επίσημα το 1925 στο ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925 να ορίζεται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας.

Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης και την τροποποίηση του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Μονή Ασωμάτων αποτελούν την κοινότητα Βισταγής που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Σιβρίτου του δήμου Αμαρίου και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 ως κοινότητα έχει 201 κατοίκους ενώ ως οικισμός 90.