Ο Ασώματος του Δήμου Αγίου Βασιλείου

 Ο Ασώματος είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του Δήμου Αγίου Βασιλείου, στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης της Κρήτης. 

Απέχει 31 χιλιόμετρα από το Ρέθυμνο και είναι κτισμένος σε υψόμετρο 230 μ. κοντά στην έξοδο του Κουρταλιώτικου φαραγγιού και στις νότιες πλαγιές του όρους Κουρούπα.

Το χωριό πήρε το όνομά του από το ναό του Μιχαήλ Αρχαγγέλου και αναφέρεται από τον Φραντσέσκο Μπαρότσι το 1577 ως Assomato de Mega Potamo της επαρχίας Αγίου Βασιλείου. 

Στην ενετική απογραφή του 1583 από τον Καστροφύλακα αναφέρεται ως Assomato di Mega Potamo με 89 κατοίκους, ενώ μνεία στο χωριό κάνει και ο Βασιλικάτα το 1630, με την ονομασία Assomato di Mega Potamo. Στην απογραφή του 1834, η οποία οργανώθηκε από τους Αιγυπτίους, το χωριό είχε αμιγώς χριστιανικό πληθυσμό και κατοικούσαν σε αυτό 15 οικογένειες.

Άποψη της προσόψεως της εκκλησίας των Αγίων Ασωμάτων.

Στην απογραφή του 1881 ο Ασώματος υπάγονταν στον δήμο Φοίνικος και κατοικείτο αποκλειστικά από χριστιανούς, οι οποίοι ανέρχονταν στους 143, ενώ στην απογραφή του 1900 το χωριό μετρούσε 196 κατοίκους. Στην απογραφή του 1920 αναφέρεται ως έδρα ομώνυμου αγροτικού δήμου. 

Το 1925, ο Ασώματος ορίστηκε έδρα ομώνυμης κοινότητας, μέχρι την Καποδιστριακή διοικητική διαίρεση, όταν το χωριό προσαρτήθηκε στον Δήμο Φοίνικα. Από τον Ασώματο κατάγονταν ο Εμμανουήλ Τσουδερός πρωθυπουργός και ο Γεωργουλάκης Κωνσταντίνος οπλαρχηγός Χιομάχος το 1912.

Εντός της ευρύτερης περιοχής του χωριού βρίσκεται η Πίσω Μονή Πρέβελη, καθώς και η Κάτω Μονή Πρέβελη, τα δύο κτιριακά συγκροτήματα τα οποία και αποτελούν τη Μονή Πρέβελη. 

Πλησίον του χωριού βρίσκεται, επίσης, το Κουρταλιώτικο φαράγγι, η είσοδος στο οποίο γίνεται από σημείο σε κοντινή απόσταση από την είσοδο στο χωριό.

Επάνω στον δρόμο εντός Κουρταλιώτικου Φαραγγιού βρίσκονται τα εξωκλήσια του Αγίου Γεωργίου και της Αγίας Κυριακής. 

Στο χωριό λειτουργεί ιδιωτικό λαογραφικό μουσείο, γνωστό ως «Παπαγεωργουλάκειο Μουσείο». Στις συλλογές περιλαμβάνει πέρα από αντικείμενα καθημερινής χρήσης, εκκλησιαστικά κειμήλια και αντικείμενα από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.