Η αρχιτεκτονική των σπιτιών της Αθήνας απο την δεκαετία του 1950

 Η Αθήνα της δεκαετίας του 1950 βρισκόταν σε μια μεταβατική και καθοριστική περίοδο, καθώς η πόλη προσπαθούσε να επουλώσει τις πληγές του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και του Εμφυλίου. 

Η αρχιτεκτονική των σπιτιών της εποχής αντανακλούσε την έντονη κοινωνική ανισότητα, τη μαζική αστυφιλία και τις πρώτες προσπάθειες για εκσυγχρονισμό.

Τα σπίτια της Αθήνας το 1950 χωρίζονταν σε τρεις βασικές κατηγορίες:

1. Τα Λαϊκά Σπίτια και οι Αυλές

Στις προσφυγικές και λαϊκές γειτονιές (όπως το Περιστέρι, η Κοκκινιά, ο Ταύρος αλλά και του Ψυρρή ή τα Πετράλωνα), κυριαρχούσαν τα χαμηλά, πλινθόκτιστα ή λιθόκτιστα σπίτια με κεραμοσκεπές.

Η κοινή αυλή: 
Το κύριο χαρακτηριστικό τους ήταν η εσωτερική αυλή. Πολλές οικογένειες μοιράζονταν την ίδια αυλή, όπου υπήρχε μια κοινή βρύση και μια κοινή τουαλέτα στο βάθος. 










Η καθημερινότητα: 
Εκεί πλένονταν τα ρούχα στις σκάφες, εκεί μαζεύονταν οι γείτονες για να συζητήσουν και εκεί έπαιζαν τα παιδιά. Πολλά από αυτά τα σπίτια δεν είχαν ακόμη ηλεκτρικό ρεύμα ή τρεχούμενο νερό στο εσωτερικό τους. 

2. Τα Νεοκλασικά και Αστικά Μονοκατοικίες

Στις πιο εύπορες και κεντρικές περιοχές (όπως η Πλάκα, η Κυψέλη, το Παγκράτι και το Κολωνάκι), διατηρούνταν ακόμα σε μεγάλο βαθμό τα αρχοντικά νεοκλασικά σπίτια (διώροφα ή τριώροφα).

Αρχιτεκτονικά στοιχεία: 
Διέθεταν ψηλά ταβάνια, περίτεχνα γύψινα, εσωτερικές ξύλινες σκάλες, μαρμάρινα μπαλκόνια με σιδερένια κάγκελα και βαριές ξύλινες εξώπορτες. 






Τα «φιλολογικά σαλόνια»: 
Τα σπίτια αυτά φιλοξενούσαν την πνευματική και οικονομική ελίτ της εποχής, με μεγάλα σαλόνια υποδοχής. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια αυτής της δεκαετίας, πολλά άρχισαν να παρακμάζουν ή να νοικιάζονται ως δωμάτια λόγω της οικονομικής στενότητας.

3. Η Γέννηση της Πολυκατοικίας και της «Αντιπαροχής»

Στα μέσα της δεκαετίας του '50 (κυρίως μετά το 1952-1955) ξεκινά το μεγάλο κύμα της ανοικοδόμησης με το σύστημα της αντιπαροχής. 

Το «New Look» της Αθήνας: 
Οι παλιές μονοκατοικίες άρχισαν να γκρεμίζονται για να δώσουν τη θέση τους στις πρώτες σύγχρονες πολυκατοικίες. 









Τα διαμερίσματα του '50: 
Θεωρούνταν τότε η επιτομή της πολυτέλειας και της αστικής αναβάθμισης. Χαρακτηρίζονταν από τα πανέμορφα μωσαϊκά στο πάτωμα, τα ξύλινα παρκέ στα υπνοδωμάτια, τους μαρμάρινους νεροχύτες στην κουζίνα και τα λουτρά με τις βαριές μαντεμένιες μπανιέρες. 




Τα κτίρια αυτά διέθεταν κεντρική θέρμανση και, τα πιο πολυτελή, ασανσέρ με σιδερένια κάγκελα (φυσαρμόνικα)


ΠΗΓΗ ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ