Να γίνει φθηνότερο το τραπέζι της Μεσογειακής και Φυτικής Διατροφής.

 9 προτάσεις από το Πράσινο & Μωβ, σε συνάντηση με τη Greenpeace

 

9 προτάσεις για να γίνει μόνιμα φθηνότερο το τραπέζι της μεσογειακής και φυτικής διατροφής για τα νοικοκυριά της χώρας μας, καταθέτει το Πράσινο & Μωβ. Οι προτάσεις, που συνδέονται και με τις απαραίτητες και επείγουσες αλλαγές στο αγροτικό μοντέλο και τα πρότυπα  διατροφής, συζητήθηκαν σε διαδικτυακή συνάντηση με το Ελληνικό Γραφείο της Greenpeace στο πλαίσιο των συναντήσεων της οργάνωσης με πολιτικά κόμματα.

Από το Πράσινο & Μωβ συμμετείχαν ο Δομήνικος Χρυσίδης ως συν-επικεφαλής της συμμαχίας, η Όλγα Κήκου, συντονίστρια της ευρωπαϊκής εκστρατείας ΤΕΡΜΑ ΣΤΑ ΚΛΟΥΒΙΑ και στέλεχος της διεθνούς οργάνωσης Compassion in World Farming για τη μεταρρύθμιση της κτηνοτροφίας και τα δικαιώματα των παραγωγικών ζώων, ο πρώην ευρωβουλευτής Νίκος Χρυσόγελος, o Ηλίας Παπαθεοδώρου και ο Γιάννης Παρασκευόπουλος.  Από το Ελληνικό Γραφείο της Greenpeace συμμετείχαν η Έλενα Δανάλη, υπεύθυνη της εκστρατείας για βιώσιμη γεωργία, και η Ναταλία Τσιγαρίδου, υπεύθυνη εκστρατείας για την πράσινη και δίκαιη ανάκαμψη..

Το Πράσινο & Μωβ προωθεί αλλαγή μοντέλου για την ελληνική γεωργία για παραγωγή ποιοτικών και υγιεινών τροφίμων για όλους και όλες,  αξιοπρεπείς όρους εργασίας και διαβίωσης για τους αγρότες και τους εργάτες γης, στήριξη της ευζωίας των ζώων, της βιοποικιλότητας και των προσαρμοσμένων τοπικών ποικιλιών, αλλά και αποτελεσματικές πολιτικές προστασίας για έδαφος, αγροτικά οικοσυστήματα και υπόγεια νερά. Παράλληλα αγωνίζεται για βιώσιμα πρότυπα διατροφής, βασισμένα στη μεσογειακή ή και την 100% φυτική διατροφή και συμβατά με το κλίμα, το περιβάλλον και τις απαιτήσεις της υγείας μας. Κάτι τέτοιο απαιτεί και λιγότερη κατανάλωση κρέατος, με  πρώτο σταθμό τον στόχο για μείωση 50% μέχρι το 2030.

Επιγραμματικά οι 9 προτάσεις του Πράσινο & Μωβ:

• Δραστική μείωση ΦΠΑ στα φυτικά τρόφιμα της μεσογειακής διατροφής (ενδεικτικά: φρούτα, λαχανικά, όσπρια, ψωμί, ελαιόλαδο, ζυμαρικά), μηδενισμός του στα βιολογικά. Είναι ένα μέτρο δίκαιο και  για τους καταναλωτές και για τους γεωργούς.  Παράλληλα πρέπει να δοθούν κίνητρα, μεταξύ άλλων και φορολογικά, ώστε να επενδύσουν οι γεωργοί σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ώστε να μειώσουν το ενεργειακό κόστος καθώς και σε συστήματα εξοικονόμησης νερού ώστε να μειωθούν το συνολικό κόστος και η περιβαλλοντική επιβάρυνση από την γεωργική δραστηριότητα.
• Κατάργηση των επιδοτήσεων στην εντατική, βιομηχανική κτηνοτροφία, που απορροφούν σήμερα πολύ πάνω από το 50% της ΚΑΠ. Μεταφορά τους σε καλλιέργειες τροφίμων με βιολογική γεωργία και με γεωργία χαμηλών εισροών σε χημικά, για καλύτερα εισοδήματα στους αγρότες και για χαμηλότερες τιμές στους καταναλωτές.
• Αναθεώρηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, ώστε οι επιδοτήσεις να μην πριμοδοτούν τις μεγάλες ιδιοκτησίες και την εντατική παραγωγή.  Θα πρέπει να υπάρξουν ευέλικτα και απλά προγράμματα που θα στηρίξουν τη γεωργία, ιδιαίτερα την παραδοσιακή οικολογική γεωργία, σε ορεινές και σε νησιωτικές περιοχές που σήμερα έχουν πολύ περιορισμένη ή μηδενική πρόσβαση σε επιστημονική στήριξη και σε προγράμματα. Σημαντικό εργαλείο θα  ήταν και η υποστήριξη προγραμμάτων συλλογής, επιστημονικού ελέγχου και διάθεσης τοπικών σπόρων και ποικιλιών σε τοπικές τράπεζες σπόρων, ιδιαίτερα σε σχέση με την ανθεκτικότητά τους και την δυνατότητα περαιτέρω προσαρμογής στα νέα κλιματικά δεδομένα.
• Διατροφική αυτοδυναμία σε ελληνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, με προτεραιότητα στη χρήση των σιτηρών για ανθρώπινη διατροφή. Προτεραιότητα στις καλλιέργειες για διατροφή, αντί για ζωοτροφές ή βαμβάκι, ώστε να συμπιεστούν οι τιμές των τροφίμων.  Μεγάλη έμφαση πρέπει να δοθεί στην καλλιέργεια τοπικών ειδών και ποικιλιών που έχουν προσαρμοστεί στο κλίμα της περιοχής και είναι πιθανόν να είναι πιο ανθεκτικά στις νέες κλιματικές συνθήκες που δημιουργούνται με την άνοδο της μέσης θερμοκρασίας και της αύξησης της έντασης  και της συχνότητας των ακραίων καιρικών φαινομένων, της ξηρασίας κ.α. Επίσης, θα πρέπει να ενισχύσουμε τις προσπάθειες επανακαλλιέργειας ιδιαίτερα μέσα από συνεργατικά σχήματα και πρωτοβουλίες νέων σε περιοχές που λόγω υπερτουρισμού ή άλλων κοινωνικών -δημογραφικών αλλαγών είχε εγκαταλειφθεί η γεωργία. Η υπερβολική εξάρτηση από εισαγωγές τροφίμων μας αφήνει ως κοινωνία έκθετη  σε διατροφικές κρίσεις  όχι μόνο λόγω πολέμων ή ασθενειών αλλά και λόγω ανταγωνισμού χρήσεων της γης.
• Συγκεκριμένα μέτρα υλοποίησης για τις στρατηγικές της Ε.Ε. για τη βιοποικιλότητα και τα τρόφιμα «από το χωράφι στο πιάτο»: να σταματήσει η κυβερνητική αδράνεια για τα οικολογικά συστήματα (eco schemes) και τα μέτρα ευζωίας των ζώων, αλλά και για κρίσιμους δεσμευτικούς στόχους του 2030, όπως μερίδιο βιολογικής παραγωγής 25% και μείωση φυτοφαρμάκων κατά 80%, που οδηγεί και σε χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
• Συμπληρωματικά εισοδήματα για τους αγρότες: παράλληλη παραγωγή ενέργειας στο κτήμα (αγροβολταϊκά) ή σε στέγες εγκαταστάσεων, αγροτουρισμός, αξιοποίηση των αγροτικών υπολειμμάτων για ενέργεια ή ζωοτροφές.  Θα πρέπει ο δεύτερος πυλώνας της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής να αξιοποιηθεί για την ενίσχυση των κοινωνικών, πολιτιστικών, περιβαλλοντικών και εκπαιδευτικών υποδομών στην ύπαιθρο και σε περιοχές με γεωργική δραστηριότητα ώστε να εξυπηρετούν και τους κατοίκους αλλά και εργάτες γης και τις οικογένειές τους.  Χωρίς ένα πρόγραμμα στήριξης συνολικά της γεωργικής δραστηριότητας αλλά και των υποδομών που χρειάζεται σήμερα ένας γεωργός, μια γεωργική δραστηριότητα, για γεωργική περιοχή αλλά και  οι εργάτες γης θα είναι σύντομα εξαιρετικά δύσκολο να καλλιεργείται η γη και να διασφαλίζει προϊόντα που θα καλύπτουν τις διατροφικές μας ανάγκες. Μια κυκλική οικονομία της υπαίθρου είναι αναγκαία βάση για να μειωθούν οι δαπάνες για τους γεωργούς αλλά και να μειωθούν οι εξωτερικές εισροές (λιπάσματα, φυτοφάρμακα) και να εξασφαλιστούν συμπληρωματικά εισοδήματα μέσω της παραγωγής προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας ακόμα και από παραπροϊόντα ή υπολείμματα των καλλιεργειών ή της μεταποίησης αγροτικών προϊόντων. Θα πετύχουμε επίσης μείωση των περιβαλλοντικών πιέσεων.
• Φρένο στις αλλαγές χρήσεων αγροτικής γης, ιδίως στις τουριστικές περιοχές και γύρω από τις πόλεις. Ιδιαίτερα στα νησιά γίνεται σήμερα μια μεγάλης κλίμακας αλλαγή χρήσεων γης και μετατροπής όλης της γης σε βάση για project real estate που στο τέλος εκτοπίζουν ακόμα και όσους επιμένουν να καλλιεργούν. Είναι σημαντικό να υπάρξει πάγωμα της αλλαγής χρήσεων γης από γεωργική σε τουριστική - real estate αλλά και πάγωμα νέας δόμησης σε περιοχές όπου δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα χρήσεις γης μέχρι τουλάχιστον να ολοκληρωθούν σχέδια χρήσεων γης. Σύνδεση του τουρισμού με την τοπική γεωργία και τα τοπικά προϊόντα. 
• Απευθείας διασύνδεση παραγωγών-καταναλωτών: τοπικές λαϊκές αγορές παραγωγών, δίκτυα παραγωγών-καταναλωτών.
• Ενίσχυση της Επιτροπής Ανταγωνισμού: διεύρυνση αρμοδιοτήτων, πλήρης κάλυψη των κενών σε στελέχωση.

Από την πλευρά της Greenpeace έγινε ενημέρωση για τις προτάσεις αγροτικής πολιτικής της οργάνωσης σε ελληνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο και για την κριτική τους για την ουσιαστική απουσία του αγροδιατροφικού τομέα από το ελληνικό σχέδιο για το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Κοινή ήταν η διαπίστωση ότι τα ζητήματα του αγροδιατροφικού μοντέλου αξίζουν μια πολύ σημαντικότερη θέση στον δημόσιο διάλογο.