Κρήτη πόλεις και χωριά: Ιουνίου 2026

Τρίτη 30 Ιουνίου 2026

Τα Γδόχια του δήμου Ιεράπετρας

www.kritipoliskaixoria.gr Ιουνίου 30, 2026 0

Τα Γδόχια είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του δήμου Ιεράπετρας και της τέως Επαρχίας Ιεράπετρας, στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου της Κρήτης.

Βρίσκεται επί της επαρχιακής οδού Ιεράπετρας - Βιάννου και απέχει 20 χιλιόμετρα από την Ιεράπετρα σε υψόμετρο 258 μέτρα.

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(3)

Εντός του χωριού υπάρχουν τρεις συνοικισμοί: τα Δασκαλιανά, τα Παπαδιανά και τα Κάτω Γδόχια. Τα δύο πρώτα πήραν το όνομά τους αντίστοιχα από τον Παπαδάκη και το Δασκαλάκη, κατοίκους του χωριού. Τα Κάτω Γδόχια ονομάστηκαν έτσι επειδή είναι κτισμένα σε πιο χαμηλή τοποθεσία. Η κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η γεωργία (ελαιοκομία).

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(1)

Το χωριό υπήρχε από παλιά , πιθανότατα στο δρόμο προς Βάτο ήταν και πρωτομινωικός οικισμός, ενώ έχουν βρεθεί και θαλάσσια απολιθώματα.

Το όνομα του χωριού πάντως κατά άλλη εκδοχή πιθανόν να είναι αρχαϊκό ("Εκδόχια") που διασώθηκε, όπως και τόσα άλλα, τυπικά και φθογγικά αλώβητο.Το αντίστοιχο ρήμα είναι το "εκδέχομαι" και η ερμηνεία του στην συγκεκριμένη περίπτωση, ότι λόγω της θέσης του, το χωριό "εκδέχεται καιρικά φαινόμενα, π.χ βροχή".

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(2)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(4)

Τα Γδόχια πλήρωσαν βαρύ φόρο αίματος κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής. Η εισβολή των Ναζί στο χωριό και οι εκτελέσεις έγιναν στις 15 Σεπτεμβρίου του 1943.

Ο τελικός απολογισμός της επιχείρησης των Γερμανών στα Γδόχια ανέρχεται σε 42 εκτελεσθέντες, μεταξύ των οποίων τέσσερις (4) από Κάτω Σύμη και έναν από το Συκολόγο. Επίσης εκτελέστηκαν στην Άνω και Κάτω Σύμη ακόμη 6 κάτοικοι Γδοχίων.

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(5)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(6)

Τα Γδόχια αναφέρονται επίσημα το 1925 στο ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925 να προσαρτόνται στην τότε κοινότητα Μουρνιών και το 1933 στο ΦΕΚ 390Α - 16/12/1933 να ορίζονται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κο

Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης και την τροποποίηση του Κλεισθένης Ι, μαζί με τον οικισμό Βάτος αποτελούν την κοινότητα Γδοχίων που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Ιεράπετρας του δήμου Ιεράπετρας ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει 63 κατοίκους

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(7)

%CE%93%CE%94%CE%9F%CE%A7%CE%99%CE%91%20(8)

Οι Στρατώνες Του Αγίου Γεωργίου.

39 - ΜΝΗΜΕΙΑ Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

www.kritipoliskaixoria.gr Ιουνίου 30, 2026 0

Στο χώρο που είναι σήμερα η Περιφέρεια, τα Δικαστήρια και οι άλλες δημόσιες υπηρεσίες είχαν χτιστεί το 16ο αιώνα οι Στρατώνες του Αγίου Γεωργίου. Πριν να χτιστούν, ο μισθοφορικός στρατός της Βενετίας έμενε στα σπίτια φτωχών οικογενειών. Με δεδομένο την τουρκική απειλή που είχε σαν συνέπεια την αύξηση της φρουράς, αποφασίστηκε να χτιστούν 6-7 στρατώνες, κοντά στις πύλες των τειχών.

Το κτίσμα άρχιζε νοτιοανατολικά από την πύλη Voltone και κατέληγε στην Piazza d' Armi. Στην ανατολική πύλη του Αγίου Γεωργίου χτίστηκε, γύρω στα 1585 μεγαλύτερος στρατώνας που πήρε το όνομά του από την ομώνυμη πύλη.

Οι διαστάσεις του ήταν σε μήκος και πλάτος οι ίδιες με το σημερινό κτίριο, αφού χτίστηκε στα θεμέλια, του βενετσιάνικου στρατώνα.

Οι βενετσιάνικοι στρατώνες είχαν επίσης ειδικές αίθουσες για κατοικίες των αξιωματικών.

Οι Τούρκοι όταν κατέλαβαν το Χάνδακα, χρησιμοποίησαν τον στρατώνα για τους στρατιώτες τους. Με το σεισμό του 1856 ερειπώθηκε και ανοικοδομήθηκε το 1883. Το νέο κτίριο ήταν κι αυτό συνεχές, ξυλόστεγο αλλά χωρίς το διάδρομο του βενετσιάνικου. Η βόρεια κεντρική είσοδος των νέων στρατώνων η σημερινή είσοδος του Δικαστικού μεγάρου από ωραίο μάρμαρο μα ανάγλυφα ήταν πριν στη μονή του Αγίου Φραγκίσκου. Τη δεκαετία του 1930, το κτίριο χωρίστηκε σε τρία τμήματα με ενδιάμεσες πλατείες, ενώ η στέγη και τα πατώματα έγιναν τσιμεντένια.