Κρήτη πόλεις και χωριά: 03/24/23

Παρασκευή 24 Μαρτίου 2023

Ο Ιερός Ναός Ευαγγελισμού Της Θεοτόκου Του Δέτη Της Ενορίας Μιλλιαράδων

www.kritipoliskaixoria.gr Μαρτίου 24, 2023 0

Κοντά στο χωριό Μιλλιαράδες στην επαρχία Πεδιάδας νοτιανατολικά της Εμπάρου, το οποίο είναι κτισμένο στους βόρειους πρόποδες του υψώματος Κούπα, στα 1.188 μέτρα και σε απόσταση 52,5 χλμ. από το Ηράκλειο βρίσκεται στη πλαγιά του βουνού που οι ντόπιοι αποκαλούν «Δέτης» το προσκύνημα της Παναγίας μέσα σε μια σχισμή του βράχου όπου, σύμφωνα με την παράδοση, βρίσκεται βαθιά κρυμμένη η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, που έφυγε από το ναό της «Κάτω Κεράς»..

Είναι ένας μικρός σπηλαιώδης ναός, ο οποίος Δέτης ανήκει στην ενορία του χωριού Μιλλιαράδω.

«Αμε, Διάολε Στ’ Αξέντι»

13 - ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ ΚΡΗΤΗ

www.kritipoliskaixoria.gr Μαρτίου 24, 2023 0

Του Αντώνη Σανουδάκη-Σανουδου Δρ. Παν/μίου, συγγραφέα

Φωτογραφιες - Αντώνης Γενναράκης

Η περιγραφή του τόπου με επίκεντρο τον γνωστό «ανθρωπόλιθο» ύψος 708 μ., από όπου αρχίζει η κοιλάδα του Αξέντι και προσδιορίζονται τα γύρω σημεία, όπως ο βράχος του Προφήτη Ηλία (γεωμετρικό κέντρο ή φάλι της Κρήτης) ο Κούλες, η Μέλισσα, η Πάννονα, οι Αμάδες του Διγενή.Το Λαγκάδι όμως του Αξέντι εξακολουθεί να είναι ένας άγνωστος επίγειος Παράδεισος, όπως είχε αποκαλέσει την ευρύτερη περιοχή του Αγ. Θωμά το 1864 ο Άγγλος περιηγητής Eduard Lear.

Το Αξέντι κατά τα χρόνια της Ενετοκρατίας το έτος 1732 άνηκε στη Μονή Παλιανής ως ιπποτικό φέουδο των αδελφών Πέτρου και Μάρκου Venieri.

Ο ομαδικός εξισλαμισμός του πρέπει να έγινε μετά την πρώτη επανάσταση στην Κρήτη το 1740 με τους φοβερούς «Καστρινούς» Γενιτσάρους του που προκαλούσαν τον τρόμο σε όλη την Κρήτη, εξ ου και η έκφραση «άμε, διάολε στ’ Αξέντι», που είναι όμως ένας ευλογημένος τόπος.

Εκείνη την περίοδο όλο το χωριό αλλαξοπίστησε προκειμένου να μη χάσουν οι κάτοικοί του τα προνόμια τους και προσχώρησε στον Ισλαμισμό. και να γλιτώσουν το επαχθές τούρκικο χαράτσι. Στην πορεία του χρόνου οι κάτοικοι του Αξεντίου μετατράπηκαν στους πιο άγριους γενίτσαρους όλης της κεντρικής Κρήτης και στο άκουσμα του χωριού όλοι έτρεμαν, ενώ το όνομα Αξέντι συνδέθηκε με τη σκληρότητα και το μίσος.

Το χωριό έχασε εντελώς το χριστιανικό χαρακτήρα του και ο ναός του Αγίου Πνεύματος γλίτωσε μάλλον επειδή άλλαξε χρήση και μετατράπηκε σε τζαμί. Λίγο βορειότερα του ναού υπάρχουν τα ερείπια ενός δεύτερου ναού που σώζονται μονάχα οι βάσεις του σήμερα που μαρτυρούν την ύπαρξή του. Ο ναός δε στέκει πια μα το όνομά του διασώθηκε και ακόμα οι ντόπιοι τον ξέρουν σαν Άη-Γιάννη.

%CE%9B%CE%9F%CE%A5%CE%9B%CE%9F%CE%A5%CE%94%CE%99%CE%91+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%A6%CE%A5%CE%A4%CE%91

%CE%A0%CE%99%CE%A1%CE%9F%CE%A5%CE%9D%CE%99%CE%91%CE%9D%CE%91+(18)

Κείμενα - Χριστόφορος Χειλαδάκης
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ - ΑΝΤΩΝΗΣ ΓΕΝΝΑΡΑΚΗΣ

Εσπερίδα στη μνήμη του Γιώργου Σεφέρη

01 - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

www.kritipoliskaixoria.gr Μαρτίου 24, 2023 0

Σας προσκαλούμε στην εσπερίδα, την αφιερωμένη στο νομπελίστα ποιητή μας Γιώργο Σεφέρη, με γενικό θέμα: Γιώργος Σεφέρης, ένας Έλληνας. Ο άνθρωπος, ο ποιητής, ο πολιτικός.

Η εκδήλωση διοργανώνεται με πρωτοβουλία της Βικελείου Μορφωτικής Εταιρείας, σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης, το Δήμο Ηρακλείου και τη Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη. Θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη, 29 Μαρτίου, ώρα 18.00, στην αίθουσα εκδηλώσεων της Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης Ηρακλείου. Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα

ΕΣΠΕΡΙΔΑ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΕΦΕΡΗ

29 ΜΑΡΤΙΟΥ 2023, ΩΡΑ 18.00

ΗΡΑΚΛΕΙΟ

ΑΙΘΟΥΣΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ

ΒΙΚΕΛΑΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Χαιρετισμοί Αρναουτάκης Σταύρος, Περιφερειάρχης Κρήτης Λαμπρινός Βασίλης, Δήμαρχος Ηρακλείου Κανάκη Σοφία, φιλόλογος, πρόεδρος της Β.Μ.Ε.

Εισηγητές Πλεύρη Αριστέα, Αντιδήμαρχος Πολιτισμού

“…είτε βραδιάζει είτε φέγγει…”

Δημητρακάκης Ιωάννης, Αναπληρωτής καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας Παν/μίου Κρήτης

“Ορισμένα θεματικά μοτίβα της ποίησης του Σεφέρη και η εξέλιξή τους από τη Στροφή (1931) στο Ημερολόγιο καταστρώματος, Β’ (1944)”

Σαραντάκος Νικόλαος, Συγγραφέας-μεταφραστής

“Η γλώσσα του Σεφέρη και ο Σεφέρης για τη γλώσσα”

Γαραντούδης Ευριπίδης, Καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας ΕΚΠΑ, ποιητής

"Ο Σεφέρης ως εστία ποιητικού διαλόγου: Βουλιάζει όποιος σηκώνει τις μεγάλες πέτρες;"

Λάβδας Κων/νος, Καθηγητής και Διευθυντής του Μεταπτυχιακού Προγράμματος στις Διεθνείς Σχέσεις και τις Στρατηγικές στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

"Ο πολιτικός Σεφέρης - ορίζοντες και όρια της πολιτικότητας ενός διπλωμάτη στοχαστή"

Παράλληλες Έκθεση βιβλίων Γιώργου Σεφέρη στον προθάλαμο της αίθουσας εκδηλώσεων της Βικελαίας εκδηλώσεις Δεξίωση για όλους τους συμμετέχοντες από την Περιφέρεια Κρήτης (coﬀee welcome, menu buﬀet

Κυκλοφόρησε Από Τις Εκδόσεις Όγδοο Ο Εξαιρετικός Τόμος "Μήτσος Παπανικολάου: Άπαντα Τα Ευρεθέντα-Ποιητικά Έργα Και Αθησαύριστα Πεζά"

www.kritipoliskaixoria.gr Μαρτίου 24, 2023 0

Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Όγδοο ο εξαιρετικός τόμος «Μήτσος Παπανικολάου: Άπαντα τα ευρεθέντα-Ποιητικά έργα και αθησαύριστα πεζά» με την ευκαιρία των 80 χρόνων από τον θάνατο του ποιητή. Η έρευνα, οι σημειώσεις και η ανάλυση είναι του Μιχαήλ Χ. Ρέμπα. Προλογίζουν οι Θωμάς Κοροβίνης και Γιώργος Μαρκόπουλος

Ο Μήτσος Παπανικολάου, ένας από τους αποκαλούμενους «ελάσσονες» Έλληνες λυρικούς ποιητές του μεσοπολέμου, έζησε μια σύντομη ζωή, μοιρασμένη ανάμεσα στην λογοτεχνική αναζήτηση και δημιουργία και τη σταδιακή οικονομική και προσωπική εξαθλίωση που προκάλεσαν οι εξαρτήσεις και τα απαγορευμένα, για την εποχή, πάθη του, με αποκορύφωμα το πρόωρο και θλιβερό τέλος του σε έναν ψυχρό θάλαμο ψυχιατρείου κατά τη διάρκεια της κατοχής, σε ηλικία μόλις 43 ετών.

Η σύντομη και τραγική ζωή του και το ύφος του περιορισμένου ποιητικού έργου του ήταν αρκετά για να τον κατατάξουν στην ολιγομελή ομάδα των Ελλήνων «καταραμένων ποιητών», οι περισσότεροι εκ των οποίων δεν έτυχαν ποτέ της αναγνώρισης που τους έπρεπε και παρέμειναν στο περιθώριο του ελληνικού λογοτεχνικού και ποιητικού γίγνεσθαι.

Ο Μήτσος Παπανικολάου, στη σύντομη ζωή του, δεν πρόλαβε να δει τα ποιήματά του τυπωμένα σε ποιητική συλλογή, παρά μόνο διάσπαρτα σε λογοτεχνικά περιοδικά και εφημερίδες της εποχής στα οποία τα έδινε για να εξασφαλίσει τα προς το ζην.

Μετά τον θάνατό του, κατά τις δεκαετίες 1960-1990, υπήρξαν ελάχιστες ελλιπείς εκδόσεις τού περιορισμένου έως τότε γνωστού έργου του, οι οποίες σήμερα είναι όχι μόνο εξαντλημένες αλλά σπάνιες και δυσεύρετες.

Αυτό το μεγάλο κενό στην ελληνική λογοτεχνική βιβλιογραφία, έρχεται να καλύψει, με την ευκαιρία των 80 χρόνων από τον θάνατο του Μήτσου Παπανικολάου, η σημαντική, ολοκληρωμένη, επετειακή έκδοση του Ογδόου, η οποία φέρνει στο φως νέα, άγνωστα, έως τώρα, ποιήματά του που απουσίαζαν από τις προηγούμενες εκδόσεις, εξαιρετικές μεταφράσεις ξένων ομότεχνών του, αλλά, και για πρώτη φορά, έντεκα αθησαύριστα πεζά έργα, τα οποία ελάχιστοι έως τώρα γνώριζαν ότι υπάρχουν.

Η πολύχρονη έρευνα, οι εκτενείς σημειώσεις και η φιλολογική ανάλυση του έργου του Μήτσου Παπανικολάου ανήκουν στον φιλόλογου και μελετητή του ποιητή Μιχαήλ Χ. Ρέμπα.

«Η ποίηση του Παπανικολάου, είναι το πουλί που μας χτύπησε το τζάμι και δεν του ανοίξαμε. Ενώ οι στίχοι του, φιλιά κλεφτά που δεν δόθηκαν και αστραπές, είναι. Αστραπές μιας βροχής, η οποία εντέλει αλλού, αλλού ήταν ταγμένη να πέσει.»

Απόσπασμα από τον πρόλογο του ποιητή Γιώργου Μαρκόπουλου

«Φανατικός μιας ιδιόρρυθμης, πλούσιας εικονοπλασίας, με στίχους σφριγηλούς όπου παραδόξως συνδυάζονται εξαιρετικά δύο φαινομενικά συγκρουσιακοί κόσμοι, ο ρεαλισμός με τον ρομαντισμό. Ένας ουτοπικός συνδυασμός που η βαθύτερη αναφορά του αλλά και η

κατάληξή του είναι η πίστη στην απόλυτη ματαιότητα των ανθρωπίνων, η παρακμή και ο θάνατος.»

Απόσπασμα από τον πρόλογο του συγγραφέα Θωμά Κοροβίνη

Εκδόσεις Όγδοο, www.ogdooshop.gr

Για παραγγελίες:

Βαγγέλης Κορωνάκης, Υπεύθυνος Εκδόσεων Όγδοο 210 2819090, 6945 497775, v.koronakis@ogdoo.gr