ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΝΑ ΣΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΗ (ιδιωτική ζωή των Κρητών)

  Όταν o ήλιος δύει, το φως του πρέπει να διασχίσει μεγαλύτερο μήκος της ατμόσφαιρας για να φθάσει στον παρατηρητή και μεγαλύτερο μέρος από το γαλάζιο φως του ήλιου δεν κατορθώνει να φθάσει τελικά σε αυτόν. 

Μια που το φαινόμενο δεν είναι τόσο έντονο στο κόκκινο χρώμα αυτό συνεχίζει σχεδόν ανέπαφο τη διαδρομή του. Έτσι ο δίσκος του ήλιου εμφανίζεται σαφώς πιο κόκκινος από το κίτρινο χρώμα που έχει κατά τη διάρκεια της ημέρας. 

Πολλές φορές επειδή υπάρχουν σύννεφα και σκόνη στην ατμόσφαιρα, αυτά απορροφούν και σκεδάζουν το γαλάζιο φως πολύ πιο έντονα από ότι το κόκκινο και το κίτρινο φως με αποτέλεσμα ο ίδιος ο ουρανός προς τη διεύθυνση της δύσης του ήλιου να εμφανίζεται κοκκινωπός.

Υπερβαίνουν τα τρία εκατομμύρια ευρώ οι χρηματοδοτήσεις που έχουν δοθεί από την Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής την τετραετία 2019-2023 για σειρά έργων ολοκληρωμένης διαχείρισης νερού στο Νομό Λασιθίου, τονίζει ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και βουλευτής Λασιθίου της Νέας Δημοκρατίας, Γιάννης Πλακιωτάκης.  

Εδώ και περισσότερο από τρία χρόνια, πρόσθεσε ο κ. Πλακιωτάκης, το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής έχει υλοποιήσει ένα φιλόδοξο πλάνο στήριξης της νησιωτικής Ελλάδας δίδοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην επίλυση σοβαρών προβλημάτων παροχής πόσιμου νερού σε άνυδρες περιοχές ή ζώνες με λειψυδρία. 

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται τέσσερις νέες αποφάσεις συνολικού ύψους 337.000 ευρώ για τη χρηματοδότηση έργων διαχείρισης νερού για το Δήμο Οροπεδίου Λασιθίου, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό χρηματοδοτήσεων στις 474.000 ευρώ. Υπενθυμίζεται ότι ο κ. Πλακιωτάκης πρόσφατα επισκέφθηκε την περιοχή για τον σκοπό αυτό.  

Συγκεκριμένα οι εν λόγω χρηματοδοτήσεις αφορούν:

- Προμήθεια δεξαμενών ύδρευσης για ενίσχυση του συστήματος υδροδότησης του Δήμου, ύψους 100.000 ευρώ 

- Σύνδεση οικισμού Μαγουλά -Γεώτρησης Ψυχρού με το περιφερειακό δίκτυο ύδρευσης του Δήμου 100.000 ευρώ 

- Κάλυψη ενεργειακού κόστους λειτουργίας αντλιοστασίων ύδρευσης Δήμου 100.000 ευρώ 

- Προμήθεια και εγκατάσταση δυο αυτόνομων μονάδων παραγωγής και διάθεσης πόσιμου ύδατος (WaterKiosks) ύψους 37.200 ευρώ, που θα τοποθετηθούν σε περιοχές με έλλειψη πόσιμου νερού ή πηγών και ιδιαίτερα σε περιοχές του Οροπεδίου Λασιθίου με υψηλή επισκεψιμότητα, ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες επισκεπτών και κατοίκων. 

Η  Γ.Γ. Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής έχει χρηματοδοτήσει την τοποθέτηση τέτοιων μονάδων σε περισσότερους από 20 νησιωτικούς Δήμους και, στην Κρήτη,το Οροπέδιο Λασιθίου είναι από τους πρώτους Δήμους πανελλαδικά που εντάσσονται στη συγκεκριμένη δράση. 

Ως Υπουργείο, κατέληξε ο κ. Πλακιωτάκης, έχουμε επενδύσει για το 2022 σχεδόν 1.000.000 ευρώ, ως ειδική ενίσχυση των νησιωτικών Δήμων, για να αντιμετωπίσουν το υψηλό κόστος ενέργειας των υποδομών ύδρευσης, καταφέρνοντας έτσι να συγκρατήσουμε τα δημοτικά τέλη και να ολοκληρωθούν έργα που σε διαφορετική περίπτωση δεν θα υλοποιούνταν, λόγω υψηλού ενεργειακού κόστους λειτουργίας.

 Ο IANOS και οι εκδόσεις Ενύπνιο, διοργανώνουν παρουσίαση της νέας ποιητικής συλλογής του συγγραφέα Αντώνη Ζαΐρη, με τίτλο «Σκάλα Μνήμης».

Ευσταθία Δήμου, φιλόλογος και συγγραφέας

Μιχάλης Μητρούσης, ηθοποιός και σκηνοθέτης

Μαρίλια Μητρούση, ηθοποιός, τραγουδίστρια, απόφοιτος Εθνικού Ωδείου

Σωτήρης Μποκέας, απόφοιτος Ιστορίας της Φιλοσοφίας, Μεταφυσικής και Φαινομενολογίας του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, υποψ. Διδάκτωρ φιλοσοφίας με ειδίκευση στη φαινομενολογία.

Το πάνελ συντονίζει ο Γιώργος Σταμάτης, Σύμβουλος Ανάπτυξης Επιχειρήσεων, Οργανωσιακός Coach Gestalt και συγγραφέας 

Την παρουσίαση θα συνοδεύουν μουσικές εκτελέσεις πιάνου με τον Νίκο Βέννερ, απόφοιτο της Βασιλικής Ακαδημίας της Σκωτίας. Βραβευμένος με τη υψηλότατη διάκριση Artistic Achievement Award από το Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος καθώς και με το βραβείο της Τάξης των Γραμμάτων και των Καλών Τεχνών της Ακαδημίας Αθηνών.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στον ΙΑΝΟ της Αθήνας (Σταδίου 24) στις 25 Απριλίου 2023 και ώρα 18:00 και θα προβάλλεται ζωντανά στο κανάλι Youtube και στη σελίδα Facebook του ΙΑΝΟΥ.

Η ποιητική συλλογή «Σκάλα μνήμης» είναι ένα εισιτήριο σ’ ένα συνεχόμενο μαγευτικό ταξίδι δίχως προορισμό, καθώς προορισμός σημαίνει ότι τελείωσαν όλα. Ο ποιητής αφήνεται στη ροή του χρόνου, φαντασιώνεται και ονειρεύεται στο άγνωστο ξεδιπλώνοντας πτυχές της καθημερινότητας που βασανίζουν και ταλαιπωρούν την ανθρώπινη ύπαρξη, ενώ ταυτόχρονα κυριαρχεί ο αναστοχασμός και η αναδίφηση εμπειριών που φωτογραφίζονται σε κάθε σκαλί της σκάλας μνήμης.

Αυτός είναι ο κόσμος σου (ΙΙΙ)

  Κατερινα Αναστασάκη-Μπέρη Berry Katerina

μια αληθινή λασιθιώτισσα γυναίκα και ταυτόχρονα μια κοσμοπολίτισσα ΚΥΡΙΑ με όλα τα γράμματα κεφαλαία…

Θεωρώ τον εαυτό μου τυχερό που τη γνώρισα και με τίμησε με τη φιλία και την εκτίμηση της…

Ένα μικρό απόσπασμα από το βιβλίο «Η ΚΡΗΤΗ ΠΟΥ ΑΓΑΠΗΣΑ» της κ. Κατερίνας Αναστασάκη-Μπέρη που δημοσιεύεται με την άδεια της συγγραφέως και αναφέρεται στο φτερωτό «θεό» των απανταχού Λασιθιωτών όπου γης, των λασιθιώτικο ανεμόμυλο.

Κάθε τοπίο όμως εκτός από οπτική εικόνα, είναι και ηχητική. Καμία αμφιβολία, η οπτική είναι αξεπέραστη. Η ακουστική είναι εξ ίσου γοητευτική, αλλά ξέρουν να την απολαμβάνουν μόνο εκείνοι που έχουν ζήσει το στροβίλισμα του ανεμόμυλου, του λασιθιώτικου, για να είμαστε ξεκάθαροι.

Κύριο συστατικό της μουσικής είναι ο ήχος. Με τη λειτουργία των ανεμόμυλων, παράγονται ήχοι με ένταση, διάρκεια, ύψος και χροιά και ένας συνθέτης θα μπορούσε να εμπλουτίσει αυτό εδώ το «ηχοτοπίο» με ήχους από τη φύση.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, γεμάτο ερεθίσματα, ο λασιθιώτικος μύλος μεταμορφώνεται και παράγει τη δική του μελωδία, στο δικό του τέμπο: τα πανιά της φτερωτής φουρφουρίζουν, τα αντενάκια, τα τιμόνια, τ’ αξόνι τρίζουν, η φτερωτή κινείται άλλοτε ήρεμα και άλλοτε μανιασμένα, συρίζοντας, εμπλουτίζοντας έτσι τη μουσική σύνθεση. Μια σύνθεση που ποικίλει απροσδιόριστα, ανάλογα με την ένταση του μελτεμιού, ένας βόρειος έως βορειοδυτικός άνεμος που πνέει το καλοκαίρι στην ανατολική Μεσόγειο.

Ένας μυστηριώδης βόμβος, συρτός και σταθερός κάτι σαν σφύριγμα υπεισέρχεται, καθώς η φτερωτή του μύλου περιστρέφεται αγριεμένη. 

Κόβει τον άνεμο, σαν πλατιά λεπίδα, εμπλουτίζοντας έτσι το αρχικό μοτίβο. Ένας άλλος, ρυθμικός και επίμονα γλυκός ήχος, έρχεται να προστεθεί, καθώς το έμβολο κατεβαίνει και το νερό απελευθερώνεται με ορμή, αναζητώντας διέξοδο προς τα πάνω. Το έμβολο τρίβεται στον κάλυκα, σιγανά, μαλακά, στριγκλίζοντας ή και τρίζοντας «συντάλαχο, ανελωμή, τριγμός και καταχτύπι»!

Έτσι, δημιουργείται μια συναισθηματική ατμόσφαιρα, στην οποία, ο καθένας μας δεν μπορεί παρά να νιώσει τη μαγεία του αποτελέσματος, της αλάθητης δεξιοτεχνίας του κατασκευαστή του μύλου. 

Η μαγεία αυτή εμπλουτίζεται ακόμα περισσότερο από το αγκομαχητό της αναρρόφησης, καθώς το έμβολο και η ρόκα στην κορφή του πύργου αναστενάζουν κάτω από το βαρύ φορτίο του νερού. Ακολουθεί σιωπή και ο ήχος της καθόδου του εμβόλου συμφύρεται με το γογγυτό του κάλυκα που ξεφυσά. Λόγω βλάβης, τούτη τη φορά, τραβάει αέρα και όχι νερό.

Όλα δείχνουν απλά, αέρινα, γεμάτα χαρούμενη έμπνευση και μελωδική δροσιά, καθώς ο «τραγουδοκελαριστός» ήχος του νερού κυλάει από τον κάλυκα και βρίσκει αυτό της στέρνας. Αποτελεί ανάσα γαλήνης, που διακόπτεται από την ορμητική ροή του νερού που βρίσκει αυτό της στέρνας για να το διαδεχτεί ακόμα μια πιο ήρεμη ανάπαυλα. Η μουσική μαλακώνει, εξασθενεί και ξεψυχάει, λες και το σύμπαν συνωμοτεί στη δημιουργία του πιο αισθησιακού φινάλε. Ενός φινάλε χαριτωμένου και ευγενούς όπως αρμόζει στην αρμονία της λασιθιώτικης φύσης. Και ο αρχιμάστορας της λασιθιώτικης ντοπιολαλιάς, ο Τσικαλάς θα πει με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο:

«Φουντάνα τρέχει το νερό στο καταπότη

μια αστοιβίδα το θυμό του αντικόβγει

κι αφροπαλεύγει και πυτά ογρά διαμάντια

στα καριοφύλια τσ’ αβρασάμους και το χώμα...»

Το χώμα της λασιθιώτικης γης το καταπίνει λαίμαργα.

Η σύνθεση του «ηχοτοπίου» εμπλουτίζεται με την παράλληλη μουσική εκτέλεση των γειτονικών μύλων, οργανώνοντας έτσι ένα ορχηστρικό σύνολο, ασύλληπτου περιεχομένου και μεγέθους.

Με όλα αυτά τα ηχητικά στοιχεία μαζί, ο συνθέτης μας θα μπορούσε να δημιουργήσει μια πρωτότυπη «συμφωνία», εμπλουτίζοντάς την και με τη χρήση ήχων της φύσης, όπως το θρόισμα των φύλλων των δέντρων, τα τιτιβίσματα των πουλιών και το βούισμα των εντόμων, απαραίτητο υλικό για την ολοκλήρωση ετούτου του λασιθιώτικου «ηχοτοπίου».

Τι είδους σύνθεση θα βγει από τον συνδυασμό των ηχοχρωμάτων του υπαίθριου αυτού κονσέρτου, που έχει πρωταγωνιστές τη φύση και τους μύλους; Κατά πάσα πιθανότητα, θα προκύψει η μουσική του χορού των Κουρητών, σε νεότερη εκτέλεση.

Πρωταγωνιστής, σόλο, είπαμε, ο «μύλος». Στα «ξένα» αυτό το λέμε: One man band, ήτοι: άνθρωπος ορχήστρα, άρα στην περίπτωσή μας μιλάμε για μύλο ορχήστρα!

Ακόμα και ο χορός, το στριφογύρισμα της φτερωτής του μύλου, μιλά στον ποτιστή του κήπου: Αν είναι ανάλαφρο το γύρισμα, σημαίνει ότι ο μύλος δεν βγάζει νερό. Αν είναι πεταχτό και αεράτο, είναι μια ένδειξη πως η ρόκα του εμβόλου έχει σπάσει, δυσκολία στο πέταγμα μάς λέει, ότι ο καινούργιος κάλυκας είναι στενός.

Περίπου δέκα χιλιάδες τέτοιοι μύλοι-μουσικοί έχουν στηθεί μέχρι τώρα στο Οροπέδιο και σε λίγο που θα μπούμε στον κάμπο, θα γίνετε μάρτυρες των μουσικών ηχοχρωμάτων που σας περιέγραψα, με αρκετή λασιθιώτικη κουζουλάδα.»