Εκείνο Το Πρωινό Της 16ης Οκτωβρίου Η Θεία Λένα - Της Ελένης Μπετεινάκη

 

Πόσες γενιές μεγάλωσαν ακούγοντας αυτό το τραγουδάκι κάθε μέρα; Πόσοι από μας έζησαν αυτές τις μαγικές στιγμές «κολλημένοι»  στα ερτζιανά; Πόσα παραμύθια, τραγούδια, ιστορίες δεν μάθαμε που συντρόφεψαν τα πιο αθώα χρόνια της ζωής μας;

Ήταν η πιο μαγική στιγμή της ημέρας!

 Κάθε πρωί στις 9.00, πίνοντας  ένα ποτήρι γάλα, στη σειρά οι κούκλες να μου κρατούν συντροφιά, και η αξέχαστη φωνή από  εκείνο το μεγάλο ραδιόφωνο, στο ψηλό ράφι της κουζίνας. Κανένας  δεν έπρεπε να μιλάει για μισή τουλάχιστον ώρα. 

Ήταν η ώρα της «Θείας Λένας». Μιας γυναίκας που στην παιδική φαντασία έμοιαζε  σαν ένας γίγαντας , μια νεράιδα, μάγισσα ή ξωτικό. Ήταν σαν  την  δεύτερη γιαγιά, η παραμυθού των πρωινών μας. Ήταν εκείνη που γνώριζε τα πάντα.  Δεν την είχα δει ποτέ αλλά την φανταζόμουν σαν  ένα αερικό με την πιο γλυκιά φωνή του κόσμου που κρατούσε ένα  μαγικό ραβδί  και ξεκλείδωνε  όλες  τις πόρτες  των κάστρων της φαντασίας και των απάτητων  δρόμων που μας οδηγούσε, κάθε πρωί.

 Σαν τέλειωνε η εκπομπή της, γινόμουν εγώ η αφηγήτρια στις κούκλες μου, τους μάθαινα τα τραγουδάκια, τις ιστορίες κι αυτό συνεχίστηκε για πολλά χρόνια . Θυμάμαι την ατελείωτη χαρά μου σαν πήραμε το καινούργιο ραδιόφωνο που είχε μαζί και κασετόφωνο και ένα μαγικό κουμπί με ένα κόκκινο σημάδι και έγραφε REC. Η μητέρα μου κατάφερε να μάθει να μου  γράφει σε κασέτες τις εκπομπές γιατί εγώ θα έπρεπε να πάω στο σχολείο και ήθελα τόσο πολύ να την ακούω. 

Έτσι  η πρώτη μου δουλειά σαν επέστρεφα το μεσημέρι ήταν να ακούσω τις ιστορίες της Θείας Λένας και πολλές φορές τις ξανάβαζα και το βράδυ  λίγο πριν κοιμηθώ. Η τηλεόραση ήρθε στη ζωή μας πολύ αργότερα, όπως και τα βιβλία κι έτσι η μόνη πηγή πληροφόρησης παιδικών προγραμμάτων ή άλλων ακουσμάτων έκτος από την κλασσική γιαγιά μας ήταν μονάχα αυτή η εκπομπή.

Νόμιζα πως  θα ζούσε για πάντα, όπως τα παραμύθια, μα σαν μεγάλωσα αρκετά έμαθα πως όλα εκείνα που άκουγα ,ήταν από αναμεταδώσεις της ΥΕΝΕΔ, όταν η σπουδαία αυτή γυναίκα  δεν υπήρχε καν στη ζωή. Οι εκπομπές της ακούγονταν  από το ελληνικό ραδιόφωνο ακόμα για  10 χρόνια μετά από την 16 Οκτωβρίου του 1971. Αργότερα έμαθα και κάτι άλλο που επίσης με συγκλόνισε. 

Ο γίγαντας των παιδικών μου χρόνων, η νεράιδα, η βασίλισσα όλου του κόσμου ήταν μια μικροκαμωμένη κυρία, με γαλανά μάτια και μαύρα κοντά κυματιστά μαλλιά. Καμιά σχέση με την φαντασία μου .Αυτό που κανένας δεν μπορούσε να μου αλλάξει ποτέ ήταν η φωνή της…

 Έχουν περάσει κοντά σαράντα χρόνια κι εγώ την θυμάμαι σαν ‘ ναι χθες!

Η Αντιγόνη Μεταξά  γεννιέται στην Αθήνα στα  1905. Ήταν  συγγραφέας παιδικής λογοτεχνίας, δημιουργός του πρώτου παιδικού θεάτρου στην Ελλάδα, καθώς και παραγωγός ραδιοφωνικών εκπομπών, που έμεινε γνωστή ως η «Θεία Λένα». 

Ο πατέρας της ήταν εκπαιδευτικός και η ίδια σπούδασε Παιδαγωγικά στο Παρίσι, και υποκριτική τέχνη στη δραματική σχολή του Ωδείου Αθηνών, απ΄ όπου αποφοίτησε με χρυσό μετάλλιο. Αργότερα εργάστηκε ως καθηγήτρια σ΄ αυτό διδάσκοντας απαγγελία και υποκριτική για πολλά χρόνια.

Το 1925 ανέλαβε πρωταγωνίστρια στο θέατρο Τέχνης του Σπύρου Μελά, καθώς και στα "Διονύσια" του Αιμίλιου Βεάκη. Το 1933 ίδρυσε τον πρώτο ελληνικό θίασο παιδικού θεάτρου,  "Το θέατρο του παιδιού", ή "Παιδικό θέατρο", που λειτούργησε χωρίς διακοπή μέχρι  τον Απρίλιο του 1941.Είχε παντρευτεί τον Κώστα Κροντηρά, πρώτο σκηνοθέτη στο χώρο της ραδιοφωνίας και συνεργάστηκε μαζί του στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών  από το 1936 ως τακτική συνεργάτρια και από το 1942 μέχρι το 1966 διευθύντρια της καθημερινής "Ώρας του Παιδιού". 

Ήταν από τις πρώτες γυναίκες που τόλμησαν να κρατήσουν το πατρικό τους όνομα πλάι στο όνομα του συζύγου τους. Στις εκπομπές και τα βιβλία της η Αντιγόνη Μεταξά, χρησιμοποιούσε το ψευδώνυμο  "Θεία Λένα". Η ιδέα για το νέο της όνομα ανήκε στον Γιάννη Βουλπιώτη, τότε διευθυντή του ΕΙΡ, και στον σύζυγό της. Δόθηκε σε αντιπαράθεση με τη “θεία Μπέρτα” του γερμανικού ραδιοφώνου και με το δεδομένο ότι ο πατέρας της ονομαζόταν κι αυτός, Κωνσταντίνος. Τα παραμύθια της είχαν συχνά διδακτικό περιεχόμενο και σαν  ψυχή της εκπομπής προσπαθούσε πάντα να βρει ευρηματικούς τρόπους παρουσίασης. 

Η  «Ελενίτσα» που απαντούσε στις περισσότερες ερωτήσεις και ήταν κατά κάποιο τρόπο από τους βασικούς συνεργάτες της,  ήταν μια ενήλικη γυναίκα η Ρηνούλα Μενάνδρου. Η χαρακτηριστική μουσική της εκπομπής υπήρξε το δημοφιλέστερο παιδικό άκουσμα περίπου για μία τριακονταετία .Το 1967 συνέχισε στη τηλεόραση της ΥΕΝΕΔ όπου δημιούργησε το πρώτο ελληνικό παιδικό τηλεοπτικό πρόγραμμα.

Στο συγγραφικό της έργο περιλαμβάνονται περισσότερα από 51 παιδικά έργα. Ξεχωρίζουν "Το Θέατρο του Παιδιού" (τομ.4), "Η Ώρα του Παιδιού", "Ελάτε να ταξιδέψουνε" (τομ.4), "Χίλιες μορφές" (τομ.2), "Η θεία Λένα στα μικρά παιδιά", "Καλώς ήλθες μικρό μου". Ακόμα  στα 1967 κυκλοφορεί το πεντάτομο έργο της :Η Νέα Εγκυκλοπαίδεια του παιδιού. 

Όπως γράφει η ίδια, στο αντί προλόγου εισαγωγικό κείμενο: «…Η εγκυκλοπαίδεια περιέχει θέματα που συμπληρώνουν τη σχολική ύλη του δημοτικού και των πρώτων τάξεων του Γυμνασίου. Θεωρούσε επίσης ότι μία εγκυκλοπαίδεια για παιδιά θα έπρεπε να έχει ένα ομοιόμορφο ύφος πράγμα που, πολύ φυσικά, λείπει από τις περισσότερες εγκυκλοπαίδειες και λεξικά καθώς γράφονται από διάφορους συγγραφείς. Περιείχε επίσης αντί φωτογραφιών και χαρτών πάρα πολλά σκίτσα και απλοϊκές ζωγραφιές Ελλήνων ζωγράφων…»

Για το σύνολο του έργου της τιμήθηκε με το παράσημο του Τάγματος της Ευποιίας (1965) και με ειδικό βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών. Κόρη της Αντιγόνης Μεταξά και του Κώστα Κροντηρά ήταν η επίσης ραδιοφωνική παραγωγός Λήδα Κροντηρά, γνωστή από την παιδική εκπομπή "Καλημέρα παιδάκια".

Φεύγει στα 66 της χρόνια εκείνο το πρωινό της 16ης Οκτωβρίου 1971. Οι χιλιάδες ακροατές της που σήμερα πια σε μεγαλύτερη ηλικία θυμούνται εκείνα τα « άλλα» χρόνια δεν ξεχνούν ποτέ τη Θεία Λένα. Αυτή η φωνή είναι γραμμένη μέσα μας  και δεν μπορεί να σβήσει ποτέ. Θυμήθηκα μια φράση σήμερα το πρωί σαν είδα την επετειακή ημερομηνία του θανάτου της … « Τα όνειρα είναι γραμμένα με ασημένια γράμματα  , οι αναμνήσεις μας όμως είναι με χρυσά και γι αυτό είναι πιο πολύτιμες … ».

Κι όπως θα ‘λεγε και η  Θεία Λένα κλείνοντας την εκπομπή της : «Τώρα πέρασε η ώρα, φεύγουμε και μεις παιδιά, και αύριο την ίδια ώρα, θα τα πούμε με χαρά"!

ΠΗΓΕΣ:

Wikipedia.gr

Antexoume.Wordpress.gr

Biblionet.gr

Sch.gr

http://zhtunteanagnostes.blogspot.gr/