24η Οκτωβρίου η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παχυσαρκίας.

 Η 24η Οκτωβρίου έχει οριστεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ως η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παχυσαρκίας.

Το Υπουργείο Παιδείας με αφορμή την ημέρα αυτή καλεί τα σχολεία όλης της χώρας να πραγματοποιήσουν, την Παρασκευή 24 Οκτωβρίου, ομιλίες και δραστηριότητες σχετικά με τις Διατροφικές Συνήθειες και την Πρόληψη της Παχυσαρκίας, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παχυσαρκίας

Η παιδική παχυσαρκία αποτελεί σήμερα έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους της δημόσιας υγείας στην πλειοψηφία των αναπτυγμένων χωρών. Πρόκειται για μια επείγουσα υπόθεση καθότι ένα στα πέντε παιδιά είναι παχύσαρκο, ποσοστό το οποίο αυξήθηκε δραματικά μέσα στα τελευταία δέκα χρόνια. 

Η παχυσαρκία αποτελεί μείζονα παράγοντα κινδύνου όχι μόνο για την υγεία των παιδιών αλλά και στη μετέπειτα ζωή τους ως ενήλικες. Συμβάλλει στην ανάπτυξη σχετικών ασθενειών, όπως οι καρδιοπάθειες και ο διαβήτης τύπου 2 και μειώνει το προσδοκώμενο όριο ζωής μέχρι και 13 χρόνια. 

 
Μεγάλη προσοχή πρέπει να δοθεί στον τομέα της πρόληψης της παιδικής παχυσαρκίας, και μάλιστα από τα πρώτα στάδια της ζωής. Οι δράσεις του προγράμματος ΠΑΙΔΕΙΑΤΡΟΦΗ Α επικεντρώνονται σε αυτόν ακριβώς τον τομέα και αφορούν παιδιά από 0 έως 12 ετών. 

Πολλοί ειδικοί θεωρούν ότι η αύξηση της παχυσαρκίας στις μέρες μας οφείλεται στο σύγχρονο τρόπο ζωής και στις μικρές αλλά επικίνδυνες καθημερινές μας συνήθειες. Ζούμε σε μια κοινωνία της οποίας πολλά στοιχεία συντελούν στην έξαρση της παχυσαρκίας και στην αύξηση των καρδιοπαθειών: πλήθος τροφών με υψηλά λιπαρά που είναι διαθέσιμες παντού και ανά πάσα στιγμή, εγκατάλειψη της μεσογειακής δίαιτας και της φυσικής άσκησης, καθιστική ζωή και άγχος είναι μόνο μερικά από αυτά. Η αύξηση του ποσοστού της παιδικής παχυσαρκίας αντικατοπτρίζει το σύγχρονο τρόπο ζωής και τις βλαβερές του συνέπειες. 

Τα αίτια εμφάνισης της παιδικής παχυσαρκίας είναι πολλά και διαφορετικά. Οι ειδικοί του χώρου ωστόσο αναγνωρίζουν δύο από αυτά ως τα πιο σημαντικά: τις λανθασμένες διατροφικές επιλογές και τη μειωμένη σωματική δραστηριότητα.

 
1. Η Λανθασμένη Διατροφή
Πρόκειται ουσιαστικά για λανθασμένες διατροφικές επιλογές ως προς την ποσότητα αλλά και την ποιότητα των φαγητών. Το παιδί λαμβάνει μεγαλύτερη ποσότητα τροφής από αυτή που καταναλώνει ο οργανισμός του. Ιδιαίτερα επιβαρυντικό ρόλο μάλιστα παίζει η πρόσληψη λιπαρών τροφών που συνδέεται άμεσα με την αύξηση του σωματικού βάρους. 

Τα διάφορα σνακ που καταναλώνουν τα παιδιά στα ενδιάμεσα γεύματα καθώς και η υπερκατανάλωση fast-food συνδέεται άμεσα με την αύξηση του σωματικού τους βάρους.

 
2. Η Έλλειψη Φυσικής Άσκησης

Η μειωμένη σωματική δραστηριότητα αποτελεί ένα εξίσου σημαντικό αίτιο για την επιδημία της παιδικής παχυσαρκίας. Σήμερα δυστυχώς παρατηρείται μία έντονη τάση προς τον καθιστικό και παθητικό τρόπο ζωής. Το παιδί δεν κινείται και δεν ασκείται αρκετά: π.χ. προτιμά να περνάει το χρόνο του μπροστά από μια οθόνη (τηλεόρασης, ηλεκτρονικού υπολογιστή, βίντεο-παιχνιδιών κ.λ.).

 Πρόσφατες μελέτες μάλιστα αποκαλύπτουν την άμεση σχέση ωρών τηλεθέασης και εμφάνισης της παιδικής παχυσαρκίας και συγκεκριμένα παρατηρήθηκε ότι η τηλεθέαση άνω των δύο ωρών ημερησίως αυξάνει σημαντικά το βάρος των παιδιών.
Οι επιπλοκές και οι κίνδυνοι από την παιδική παχυσαρκία μπορούν να χωριστούν σε δύο βασικές κατηγορίες: τα ψυχολογικά/κοινωνικά προβλήματα που δημιουργούν και τα προβλήματα υγείας.

Για πολλούς ειδικούς, οι ψυχοκοινωνικές συνέπειες θεωρούνται και οι σημαντικότερες. Στην παιδική ηλικία, το παιδί αντιλαμβάνεται τον εαυτό μέσα από το βλέμμα των άλλων και αυτό οδηγεί συχνά σε προβλήματα και κινδύνους. Από το καθημερινό “πείραγμα” στο σχολείο μέχρι τις δυσκολίες στο να βρει ρούχα στο νούμερο του, μειώνεται η αυτοεκτίμηση του, δε νιώθει κοινωνικά αποδεκτό και αναζητά παρηγοριά σε ακραίες διατροφικές συμπεριφορές. 

Είναι ένας φαύλος κύκλος που πρέπει να αντιμετωπιστεί άμεσα. Η πρόληψη είναι η μόνη λύση.
Ταυτόχρονα, δεν πρέπει να παραμελούμε τις επιπτώσεις που έχει η παχυσαρκία στην υγεία του παιδιού. Ιατρικές μελέτες, σε Ελλάδα, Ευρώπη αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο, συνδέουν την παιδική παχυσαρκία με σοβαρές ασθένειες όπως το μεταβολικό σύνδρομο, ο σακχαρώδης διαβήτης και τα καρδιαγγειακά νοσήματα. 

Μερικές μάλιστα από αυτές τις ασθένειες αναπτύσσονται σταδιακά και αμετάκλητα κατά την παιδική ηλικία αλλά εκδηλώνονται πολύ αργότερα, στην ενήλικη πλέον ζωή.

 

 
Είναι δυνατόν σήμερα να στρέψουμε τα παιδιά προς ένα τρόπο ζωής περισσότερο υγιή δίνοντας έμφαση στην ισορροπημένη διατροφή και τη φυσική άσκηση. Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δίνεται στην αλλαγή των συνηθειών και της συμπεριφοράς του παιδιού αλλά και ολόκληρης της οικογένειας. Μόνο τότε η πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας είναι πραγματικά αποτελεσματική και συνεχής.

Είναι πολύ σημαντικό να δράσουμε στο ευρύτερο περιβάλλον του παιδιού όσο νωρίτερα γίνεται, ούτως ώστε να βρίσκεται σε μια ηλικία στην οποία είναι ακόμα δυνατό να αλλάξει τις συνήθειές του. Η ηλικία από 5-12 χρονών κρίνεται η πιο κρίσιμη καθότι αντιστοιχεί στην περίοδο κατά την οποία το παιδί είναι ιδιαίτερα δεκτικό στις συμβουλές που του παρέχουμε τόσο σε θέματα εκπαίδευσης όσο και διατροφικών γνώσεων.

Η πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας λοιπόν πρέπει να ξεπεράσει τα όρια του ιατρικού κόσμου και να επικεντρωθεί στην αλλαγή του καθημερινού τρόπου ζωής του παιδιού.
Δε λέμε άλλωστε: «Η πρόληψη είναι καλύτερη από τη θεραπεία»;

Κατερίνα Γεωργιάδη