Τον σμηναγό Κώστα Ηλιάκη ο οποίος έπεσε υπέρ πατρίδος κατά την εκτέλεση του καθήκοντος πριν 20 χρόνια τίμησαν σήμερα οι δήμοι Χανίων και Καρπάθου, σε συνεργασία με το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας.

Τα Χανιά ήταν η ιδιαίτερη πατρίδα του πιλότου που χάθηκε στην αερομαχία πάνω από την Κάρπαθο το 2006, όταν το F-16 με χειριστή τον σμηναγό Ηλιάκη διεμβολίστηκε από ένα τουρκικό μαχητικό που έκανε επικίνδυνους ελιγμούς για να προστατεύσει ένα τουρκικό RF-4, το οποίο προσπαθούσε να φωτογραφίσει συστοιχίες αντιαεροπορικών S-300.

Η τελετή έγινε σήμερα το μεσημέρι, παρουσία των παιδιών του και των αδελφών του, όπου έγινε η αποκάλυψη της προτομής του.

Παρόντες ήταν επίσης, ο δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης, ο δήμαρχος Καρπάθου Μιχαήλ Φελλουζής, ο δρχηγός του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας Δημοσθένης Γρηγοριάδης, η βουλευτής της ΝΔ Σέβη Βολουδάκη και εκπρόσωποι φορέων.<

 iefimerida.gr

Ένα σπάνιο έγχρωμο φιλμ του έτους 1975 για την Ιερά Μονή Τοπλού.

Η μονή Τοπλού είναι ένα ξακουστό μοναστήρι στην ανατολική πλευρά της Κρήτης και βρίσκεται 10χλμ ανατολικά της Σητείας και 6χλμ βόρεια του Παλαικάστρου της επαρχίας Σητείας. 

Η αρχική ονομασία της μονής είναι «Παναγία η Ακρωτηριανή» όπως προκύπτει από επίσημα έγγραφα και σφραγίδες του 15ου ή του 16ου αιώνα. Με την ονομασία «Τοπλού» αναφέρεται πρώτη φορά σε τουρκικό έγγραφο του 1673.

Για την προέλευση του ονόματος της μονής Τοπλού έχουν ειπωθεί πολλές εκδοχές με πιο επικρατέστερη την άποψη ότι προέρχεται από την τουρκική λέξη Τοπ ( = κανόνι) εξαιτίας ενός μικρού κανονιού που υπήρχε εκεί από την περίοδο της Ενετοκρατίας και το οποίο όχι μόνο προφύλασσε τη μονή από τους πειρατές αλλά και ειδοποιούσε τα γύρω χωριά εάν διέτρεχε κίνδυνο. 

 Το Άνω Βαλσαμόνερο ή Βαρσαμόνερο (επίσημο: Άνω Βαλσαμόνερον) είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του Δήμου Ρεθύμνης στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης της Κρήτης. 

Απέχει 14 χιλιόμετρα από το Ρέθυμνο και είναι κτισμένο σε υψόμετρο 380 μέτρα[ Το όνομά του προέρχεται από το αρωματικό φυτό βάλσαμο ή βάρσαμο, όπως ονομάζεται στην Κρήτη.

Στο ύψωμα Μονοπάρι, κοντά στο Βαλσαμόνερο, κτίστηκε στα τέλη του 12ου αιώνα ή στις αρχές του 13ου αιώνα, ένα κάστρο το οποίο αποτέλεσε έδρα Καστελλανίας κατά τους ενετικούς χρόνους. 

Είναι πιθανό να κτίστηκε στη θέση παλαιότερης, ελληνιστικής οχύρωσης. Το χωριό αναφέρεται από τον Φραντσέσκο Μπαρότσι το 1577 ως Varsamonero Apano στην επαρχία Ρεθύμνου. 

Στην ενετική απογραφή του 1583 από τον Καστροφύλακα αναφέρεται ως Apano Varsamonero με 141 κατοίκους και 122 οφειλόμενες αγγαρείες. Το 1834, σύμφωνα με την αιγυπτιακή απογραφή εκείνης της χρονιάς, στο Επάνο Βαρσαμόνερο κατοικούσαν 25 οικογένειες, όλες μουσουλμανικές.

Στην απογραφή του 1881 αναφέρεται στον δήμο Ατσιπόπουλου και είχε 201 κατοίκους, όλοι μουσουλμάνοι. Στην απογραφή του 1900 είχε 93 κατοίκους μαζί με το Μονοπάρι και υπαγόταν στον ίδιο δήμο. Στην απογραφή του 1920 αναφέρεται ως έδρα ομώνυμης κοινότητας. 

Το 1925, το Άνω Βαλσαμόνερο, γραμμένο ως Άνω Βαρσαμόνερο, ορίστηκε έδρα κοινότητας, η οποία παρέμεινε μέχρι την Καποδιστριακή διοικητική διαίρεση, οπότε και το χωριό προσαρτήθηκε στον Δήμο Νικηφόρου Φωκά.

Το κτίριο του Δημοτικού Σχολείου Άνω Βαρσαμόνερου έχει χαρακτηριστεί μνημείο, μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο του στα όρια της ιδιοκτησίας, διότι είναι αξιόλογο κτίριο ειδικής λειτουργίας (διδακτήριο), σημαντικό για τη μελέτη της ιστορίας της αρχιτεκτονικής των σχολικών κτιρίων στην Κρήτη την Τρίτη δεκαετία του 20ου αιώνα. 

Επίσης, αποτελεί σημείο αναφοράς για τους κατοίκους της περιοχής και είναι συνδεδεμένο με τις μνήμες τους

 Στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας Παίδων του ΠΑΓΝΗ, εξακολουθεί να νοσηλεύεται το τριών ετών κοριτσάκι από τα Χανιά, που φέρει υποσκληρίδιο αιμάτωμα στον εγκέφαλο, παλιότερο κάταγμα, εκδορές και εκχυμώσεις. Σύμφωνα με τον αναπληρωτή διοικητή του νοσοκομείου Στέλιο Κτενιαδάκη, η κατάσταση του παιδιού κρίνεται σταθερή αλλά κρίσιμη. 

Υπενθυμίζεται ότι η μητέρα του παιδιού συνελήφθη με την κατηγορία περί έκθεσης ανηλίκου σε κίνδυνο, ενώ σύμφωνα με την εκπρόσωπο της Ελληνικής Αστυνομίας, Κωνσταντία Δημογλίδου, που μίλησε νωρίτερα στην ΕΡΤ, οι αρχές αναζητούν και το άτομο που έχει δηλωθεί ως ο πατέρας του παιδιού και πρώην σύντροφος της μητέρας.

Όπως είπε η κ. Δημογλίδου, το παιδί περιγράφεται από τους θεράποντες ιατρούς «ως αρκετά κακοποιημένο» ενώ αναμένεται και η ιατροδικαστική έκθεση.

Ρ. Μωραΐτη

ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ

 Από το Μάλεμε, στο Μνημείο Πεσόντων της 30ης και 33ης Μοίρας της RAF ξεκίνησε σήμερα το μεσημέρι την επίσκεψη της στα Χανιά, η Πριγκίπισσα Άννα της Μεγάλης Βρετανίας, η οποία συμμετέχει επισήμως σε επετειακές εκδηλώσεις για τα 85 χρόνια από τη Μάχη της Κρήτης, συνοδευόμενη από τον σύζυγο της Σερ Τιμ Λόρενς.

   Στο Μνημείο στο Μάλεμε συγκεντρώθηκαν από νωρίς, Βρετανοί πολίτες οι οποίοι διαμένουν στα Χανιά, για να υποδεχτούν μαζί με τον δήμαρχο Πλατανιά Ιωάννη Μαλανδράκη, την Πριγκίπισσα, τον σύζυγό της, τον πρέσβη του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ελλάδα, τιμητικό άγημα της RAF καθώς επίσης και απογόνους Βρετανών οι οποίοι πολέμησαν στη Μάχη της Κρήτης. 

Αμέσως μετά την άφιξη της Πριγκίπισσας Άννας τελέστηκε επιμνημόσυνη δέηση, αναγνώστηκε το ιστορικό της παρουσίας των Βρετανών συμμάχων και έγινε κατάθεση στεφάνων ως φόρο τιμής στους πεσόντες, από την Πριγκίπισσα, τους επίσημους και τον δήμαρχο Πλατανιά.

   Η επιμνημόσυνη δέηση ολοκληρώθηκε με την ανάκρουση των εθνικών ύμνων Ελλάδας και Ηνωμένου Βασιλείου. Εμβατήρια και μουσικούς ύμνους απέδωσαν μέλη της Στρατιωτικής Μπάντας της Βρετανικής Φρουράς που συνόδευσαν την πριγκίπισσα στο ταξίδι της στα Χανιά.

   Ακολούθησε συνάντηση και συζήτηση της Πριγκίπισσας Άννας, του Σερ Λόρενς και του Βρετανού πρέσβη με τους παρευρισκόμενους απογόνους καθώς και απόστρατους της Βρετανικής Πολεμικής Αεροπορίας, οι οποίοι ταξίδεψαν στα Χανιά ώστε να συμμετέχουν στις επετειακές εκδηλώσεις.

   Την Πριγκίπισσα, υποδέχθηκαν στο αεροδρόμιο Χανίων όπου έφτασε το μεσημέρι, ο αντιπεριφερειάρχης Χανίων Νικόλαος Καλογερής και ο δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης.

   Το απόγευμα στις 6 η Πριγκίπισσα με τη συνοδεία της θα μεταβεί στο Συμμαχικό Κοιμητήριο στον Βλητέ Σούδας όπου θα τελεστεί όπως κάθε χρόνο η καθιερωμένη επιμνημόσυνη δέηση παρουσία εκπροσώπων όλων των Συμμαχικών Κοινοπολιτειακών δυνάμεων ενώ θα πραγματοποιηθεί διέλευση αεροσκαφών της 30ης Μοίρας και των Red Arrows της Βρετανικής Βασιλικής Αεροπορίας.

   Σύμφωνα με το ιστορικό που παρουσιάστηκε στην Πριγκίπισσα Άννα για τη Μάχη της Κρήτης:

   «Η υπόσχεση του Τσώρτσιλ να υπερασπιστεί την Ελλάδα, παρά την απεγνωσμένη ανάγκη για άνδρες και εξοπλισμό στη Βόρεια Αφρική, ήταν ένα χρέος τιμής που τον βάραινε πολύ και στο οποίο παρέμεινε βαθιά αφοσιωμένος. Έτσι, στάλθηκε μια Εκστρατευτική Δύναμη για να υποστηρίξει την ελληνική αντίσταση στην ιταλική και γερμανική εισβολή στα τέλη του 1940.

   Ωστόσο, μετά την επείγουσα εκκένωση του Απριλίου 1941 από την ηπειρωτική Ελλάδα, σχεδόν όλα τα τεθωρακισμένα, το πυροβολικό και ο περισσότερος εξοπλισμός επικοινωνιών εγκαταλείφθηκαν. Αν και η φρουρά της Κρήτης ανήλθε σε περίπου 28.500 συμμαχικά στρατεύματα και 6-10.000 Έλληνες στρατιώτες, παρέμεινε κακώς εξοπλισμένη. Μόνο 14 Blenheim της 30ης Μοίρας και 7 Hurricane της 33ης Μοίρας έφτασαν στο Μάλεμε, επιτρέποντας την εκκένωση απαρχαιωμένων αεροσκαφών Fleet Air Arms. Οι απώλειες αυξήθηκαν μέχρι που έμειναν μόνο τέσσερα Blenheim και ένα Hurricane. Αυτά αποσύρθηκαν μεταξύ 15-19 Μαΐου

   Το αεροδρόμιο του Μάλεμε και ο λόφος Καυκασία υπερασπίζονταν 620 στρατιώτες Μαορί του 22ου Τάγματος Νέας Ζηλανδίας, 85 Βασιλικούς Πεζοναύτες, δέκα πυροβόλα Bofors και προσωπικό εδάφους της RAF από την 30ή και 33η Μοίρα, παρά την έλλειψη εκπαίδευσης του Στρατού. Ο λόφος Καυκασία κυριαρχούσε στο αεροδρόμιο. Η απώλειά του θα σήμαινε την απώλεια της Κρήτης.

   Η γερμανική εισβολή σχεδιάστηκε από τον Στρατηγό Κουρτ Στούντεντ, διοικητή των Fallschirmjäger. Η δύναμή του περιλάμβανε 240 βομβαρδιστικά, 150 Στούκα, 150 μαχητικά, 502 μεταγωγικά αεροσκάφη Junkers Ju 52 και 70 ανεμόπτερα. Μόνο στο Μάλεμε, αποβιβάστηκαν σχεδόν 1.900 αλεξιπτωτιστές και 14.000 ορεινοί στρατιώτες

   Στις 20 Μαΐου 1941, μετά την πρόωρη επιδρομή της Luftwaffe, ξεκίνησε μια μεγάλη επίθεση στις 7:30 με σφοδρό βομβαρδισμό, ακολουθούμενη από σχεδόν 500 αεροσκάφη Ju 52 που έριξαν αλεξιπτωτιστές από χαμηλό ύψος. Σαράντα ανεμόπτερα προσγειώθηκαν στην κοίτη του ποταμού Ταυρωνίτη. Οι 400 στρατιώτες τους καταστράφηκαν από τους αμυνόμενους, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της RAF. Άλλα Fallschirmjäger προσγειώθηκαν δυτικότερα, οδηγώντας σε έντονες μάχες στο αεροδρόμιο

   Πίσω από το μνημείο μας [της RAF στο Μάλεμε] στον λόφο 107, αλεξιπτωτιστές προσγειώθηκαν απευθείας στις θέσεις της Νέας Ζηλανδίας και της RAF και υπέστησαν καταστροφικές απώλειες, χωρίς ουσιαστικά κανέναν επιζώντα από το πρώτο κύμα. Ο γερμανικός σχεδιασμός αλεξιπτώτων άφησε τους άνδρες ευάλωτους μέχρι να ανακτήσουν τα εμπορευματοκιβώτια εξοπλισμού, μια αδυναμία που εκμεταλλεύτηκαν οι αμυνόμενοι.

   Οι μάχες συνεχίστηκαν όλη την ημέρα καθώς η γερμανική πίεση από τη δύση οδήγησε σταδιακά στην απώλεια μεγάλου μέρους του αεροδρομίου. Οι πράξεις ηρωισμού συνοδεύτηκαν από βαρβαρότητα. Το προσωπικό της RAF που παραδόθηκε εκτελέστηκε και 40 κρατούμενοι αναγκάστηκαν να προχωρήσουν ως ανθρώπινες ασπίδες. Ο πιλότος Crowther και ο δεκανέας Harrison ηγήθηκαν πυρών που διέκοψαν τους επιτιθέμενους, επιτρέποντας σε ορισμένους κρατούμενους να δραπετεύσουν, αν και μόνο 14 επέζησαν

   Μια αντεπίθεση στις 17:00, υποστηριζόμενη από δύο άρματα μάχης Matilda, απέτυχε λόγω μηχανικών προβλημάτων και έλλειψης αποτελεσματικού οπλισμού. Καθώς έπεφτε η νύχτα, οι αποτυχημένες επικοινωνίες οδήγησαν στην εσφαλμένη πεποίθηση ότι οι βασικές θέσεις είχαν καταληφθεί, γεγονός που οδήγησε σε υποχώρηση. Στην πραγματικότητα, αυτές οι μονάδες παρέμειναν ικανές να κρατήσουν τη θέση τους. Αυτή η υποχώρηση επέτρεψε στις γερμανικές δυνάμεις να ασφαλίσουν τον Λόφο 107 και το αεροδρόμιο. Κατά ειρωνικό τρόπο, την ίδια στιγμή της υποχώρησης, οι Γερμανοί διοικητές, έχοντας υποστεί περίπου 3.000 νεκρούς και 2.600 τραυματίες, σκεφτόντουσαν να εγκαταλείψουν την επιχείρηση.

   Ο τοπικός κρητικός πληθυσμός επέδειξε εξαιρετικό θάρρος, αντιστεκόμενος στους κατακτητές παρά τα σοβαρά αντίποινα, κερδίζοντας διαρκή σεβασμό και ευγνωμοσύνη. Αυτή ήταν η πρώτη προσπάθεια κατάληψης ενός σημαντικού στόχου χρησιμοποιώντας μόνο αερομεταφερόμενες δυνάμεις και, παρόλο που τελικά ήταν επιτυχής, οι σοβαρές απώλειες διασφάλισαν ότι δεν θα επαναλαμβανόταν ποτέ.

   Θυμόμαστε σήμερα το 50μελές προσωπικό της Μοίρας που πέθανε υπερασπιζόμενο το αεροδρόμιο, από τους 214 που ήταν παρόντες εκείνο το πρωί. Από τους υπόλοιπους, 75 αιχμαλωτίστηκαν και 89 διέφυγαν διασχίζοντας τα Λευκά Όρη για να σωθούν από το Βασιλικό Ναυτικό.

   Θα τους θυμόμαστε».

Πηγή ΦΩΤΟ: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Βρετανική Πρεσβεία/STR

  Έκθεση μοντέλων «Δημιουργίες» του Γιάννη Γκαγκλάκη

Μεγάλο Αρσενάλι (πλαϊνός εκθεσιακός χώρος), 11 – 26 Μαΐου 2026

Ο Δήμος Χανίων και ο Σύλλογος Ποντίων Χανίων “Παναγία Σουμελά” παρουσιάζουν την έκθεση μοντέλων με τίτλο «Δημιουργίες» του Γιάννη Γκαγκλάκη, η οποία θα φιλοξενηθεί στο Μεγάλο Αρσενάλι από τις 11 έως τις 26 Μαΐου 2026, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων μνήμης για τη Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού.

Ο Γιάννης Γκαγκλάκης, υπήρξε από τους πρώτους οδοντοτεχνίτες της πόλης των Χανίων. Μετά τη συνταξιοδότησή του αφιερώθηκε στην κατασκευή μοντέλων, αναπτύσσοντας με αυτοδίδακτο τρόπο μια ιδιαίτερη καλλιτεχνική δραστηριότητα.

Τα έργα του αποτυπώνουν με λεπτομέρεια και ευαισθησία ιστορικά και κοινωνικά θέματα, ενώ πολλά από αυτά κοσμούν χώρους που ο ίδιος έχει αναπαραστήσει, έπειτα από αφιλοκερδή δωρεά του.

Η έκθεση αποτελεί μια ξεχωριστή ευκαιρία για το κοινό να γνωρίσει το έργο του δημιουργού και να προσεγγίσει μέσα από τη μικροκλίμακα σημαντικές στιγμές της ιστορίας.

Είσοδος ελεύθερη

 Τα κρούσματα βακτηριακών σεξουαλικά μεταδιδόμενων λοιμώξεων έχουν αυξηθεί σημαντικά στην Ευρώπη, ανακοίνωσε σήμερα το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC).

Τα κρούσματα γονόρροιας και σύφιλης έφθασαν το 2024 στα υψηλότερα επίπεδα εδώ και περισσότερο από μια δεκαετία, σύμφωνα με την εν λόγω υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την υγεία, η οποία έχει την έδρα της στην πόλη Σόλνα της Σουηδίας.

Το ECDC κατέγραψε το 2024 106.331 κρούσματα γονόρροιας, αυξημένα κατά 303% από το 2015.

Ο αριθμός των κρουσμάτων σύφιλης υπερδιπλασιάσθηκε κατά την ίδια περίοδο, φθάνοντας τα 45.577. Τα χλαμύδια παρέμειναν η συνηθέστερα εμφανιζόμενη σεξουαλικά μεταδιδόμενη λοίμωξη, με 213.443 κρούσματα, ανακοίνωσε το ECDC.

Ο Μπρούνο Τσάντσο του ECDC προειδοποίησε ότι λοιμώξεις που δεν αντιμετωπίζονται μπορούν να οδηγήσουν σε σοβαρά προβλήματα υγείας, περιλαμβανομένων χρόνιου πόνου και στειρότητας. Στην περίπτωση της σύφιλης, οι επιπλοκές μπορεί επίσης να πλήξουν την καρδιά, τα αιμοφόρα αγγεία και το νευρικό σύστημα.

Ο ίδιος δήλωσε πως η αύξηση των κρουσμάτων της σύφιλης που περνάει από τη μητέρα στο παιδί είναι ιδιαίτερα ανησυχητική, με τις σχετικές αναφορές να έχουν διπλασιασθεί ανάμεσα στο 2023 και το 2024.

«Η προστασία της σεξουαλικής υγείας παραμένει επιτακτική», δήλωσε ο Τσάντσο.

«Χρησιμοποιείτε προφυλακτικό με νέους ή πολλαπλούς συντρόφους και κάνετε τεστ, αν έχετε συμπτώματα, όπως πόνο, απεκκρίσεις ή κάποιο έλκος», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με το ECDC, άνδρες που κάνουν σεξ με άνδρες είναι μακράν η ομάδα που πλήττεται περισσότερο από τις λοιμώξεις, κυρίως γονόρροια και σύφιλη.

Η σύφιλη γίνεται επίσης συχνότερη μεταξύ ετεροφυλόφιλων προσώπων, κυρίως γυναίκες σε ηλικία τεκνοποίησης.

Το ECDC ανακοίνωσε ότι τα καταγεγραμμένα κρούσματα μετάδοσης σύφιλης από τη μητέρα στο παιδί αυξήθηκαν από 78 το 2023 σε 140 το 2024 στις 14 χώρες που παρείχαν σχετικά στοιχεία.

ΑΠΕ ΜΠΕ

 Σεμινάριο Βασικής Υποστήριξης Ζωής στο Συνεδριακό Κέντρο του Αρχαιολογικού Μουσείου

Την Κυριακή 24/5 στις 10:30

Σεμινάριο Βασικής Υποστήριξης της Ζωής με ελεύθερη συμμετοχή διοργανώνουν η Αντιδημαρχία Εθελοντισμού του Δήμου Ηρακλείου και οι «Φίλοι Ιατρικών Θεραπευτικών Εντόμων – Μέλισσες» την Κυριακή 24 Μαΐου στις 10:30 στο Συνεδριακό Κέντρο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ηρακλείου.

Στόχος της πρωτοβουλίας είναι η ενημέρωση και η πρακτική εκπαίδευση των πολιτών σε κρίσιμες δεξιότητες που μπορούν να σώσουν ζωές. 

Οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να εκπαιδευτούν από εξειδικευμένους επιμορφωτές στην αντιμετώπιση θύματος καρδιακής ανακοπής με τεχνικές ΚΑΡΠΑ και χρήση Αυτόματου Εξωτερικού Απινιδωτή, στην αντιμετώπιση αναίσθητου θύματος με τοποθέτηση σε θέση ανάνηψης και στην αντιμετώπιση πνιγμονής με Πρώτες Βοήθειες σε περίπτωση απόφραξης αεραγωγού από ξένο σώμα.

Το σεμινάριο προσφέρεται με δωρεάν συμμετοχή για όλους τους ενδιαφερόμενους. Την εκπαίδευση θα συντονίσουν οι επιμορφωτές Βαγγελιώ Γεναράκη, Ελένη Σακαράκη και ο φυσίατρος Λάζαρος Βακιρτζιάν και η μικρή Αλκυόνη.

Για περισσότερες πληροφορίες και δηλώσεις συμμετοχής, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν στο τηλέφωνο 2813 409758

   Το 1975 ο χώρος της σημερινής πλατεία της 25ης Μαρτίου ήταν τελείως διαφορετικός, όπως άλλωστε διαφορετικό ήταν και όλο το Ρέθυμνο. Ο συγκεκριμένος χώρος αποτελούνταν από χαλάσματα (δηλ. βομβαρδισμένα σπίτια από την εποχή του πολέμου). 

Οι κάτοικοι που ζούσαν γύρω από αυτό το χώρο με πρωτοβουλία τους προχώρησαν στην απαλλοτρίωση των χαλασμάτων, αναλαμβάνοντας το κόστος, ανάλογα με τα μέτρα πρόσοψης που είχαν οι ιδιοκτήτες στην πλατεία που επρόκειτο να γίνει. 

Στη συνέχεια, ο απαλλοτριωμένος χώρος παραχωρήθηκε στο Δήμο για να διαμορφωθεί η πλατεία και να βελτιωθεί με τον τρόπο αυτό η ποιότητα της καθημερινής ζωής τους, αφού μπροστά στα σπίτια τους, ο χώρος θα ήταν περιποιημένος, με αέρα καθαρό, όπου θα έπαιζαν και θα μεγάλωναν τα παιδιά τους.

      Στη διάρκεια των χρόνων αυτών, η γειτονιά της πλατείας ήταν μια όμορφη, ήσυχη, καθαρή γειτονιά, ουδέποτε αποτέλεσε πλατεία-ντροπή όπως ορισμένοι ισχυρίζονται, αρκεί να θυμηθεί κάποιος ότι αυτή η πλατεία μέχρι πριν λίγα χρόνια ήταν από τις μοναδικές πλατείες του Ρεθύμνου και κατά συνέπεια οι περίοικοι τη φρόντιζαν ιδιαιτέρως, σε συνεργασία βεβαίως με το Δήμο.

      Στη γειτονιά αυτή, αμιγούς κατοικίας, αναπτύχθηκε και επιχειρηματική δραστηριότητα (ξυλουργείο, φροντιστήριο ξένων γλωσσών, γραφεία της ΧΕΝ, εργαστήριο αργυροχρυσοχοΐας κλπ.), όλα καταστήματα χαμηλής όχλησης και σε ωράριο λειτουργίας καταστημάτων, όπως ο νόμος όριζε και η μέχρι πρότινος κανονιστική απόφαση επιβεβαίωνε… 

Η επιχειρηματική αυτή δραστηριότητα ουδέποτε προκάλεσε διαμαρτυρίες των περιοίκων, αφού τηρούνταν το ωράριο κοινής ησυχίας, οι νόμοι και η κανονιστική απόφαση της πλατείας.

Αργυρούλα Καυκαλάκη

ΠΗΓΗ https://rethnea.gr/

 Δεκάξι χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Ρεθύμνου, στον οικισμό Μονοπάρι Βαρσαμόνερου, υπάρχει ένα απόκρημνο και απομονωμένο ύψωμα που περικυκλώνεται από ένα χείμαρρο. Το ύψωμα αυτό λέγεται Κάστελλος και επάνω του υπάρχει ένα κάστρο που Γενουάτες και Βενετσιάνοι ονόμαζαν Bonriparo (δηλ. ισχυρό φρούριο).

Από την ονομασία αυτή προέκυψε και το όνομα του χωριού, Μονοπάρι.

Ιστορία

Μετά την άλωση της Πόλης από τους Φράγκους το 1204 η Κρήτη παραχωρήθηκε σε έναν από τους αρχηγούς της Δ’ Σταυροφορίας, τον Βονιφάτιο τον Μομφερατικό, ο οποίος με τη σειρά του την πούλησε στους Ενετούς για 1000 ασημένια μάρκα (ή 5000 χρυσά δουκάτα).

Ο Πεσκατόρε είχε τον τίτλο του κόμη της Μάλτας, αλλά ουσιαστικά ήταν πειρατής. Και βασικά ενεργούσε για λογαριασμό του παρά εξυπηρετούσε τα συμφέροντα της Δημοκρατίας της Γένοβας που πάντως τον βοήθησε όταν επενέβησαν οι Ενετοί. Για να εδραιώσει την κυριαρχία του ο Πεσκατόρε άρχισε να ενισχύει τις οχυρώσεις στα φρούρια του Χάνδακα, Ρεθύμνου, Σητείας και να χτίζει και άλλα σε άλλες στρατηγικές θέσεις.

Οι Ενετοί αντέδρασαν άμεσα στην παρουσία Γενοβέζων στο νησί με μια αποτυχημένη επέμβαση το 1207. Το 1209 γίνεται νέα εκστρατεία που διήρκεσε ως το 1211. Ο Πεσκατόρε τελικά αποχώρησε, αφού (σύμφωνα με μια φήμη) πληρώθηκε αδρά από τους Ενετούς.

Έτσι ξεκίνησε η περίοδος της ενετικής κυριαρχίας στην Κρήτη -και την περιοχή- που κράτησε μέχρι το 1645 όταν η περιοχή κατακτήθηκε από τους Οθωμανούς.

Το φρούριο Bonriparo έγινε η αιτία να ξεσπάσει στη δυτική Κρήτη μια επανάσταση που σε όλες τις φάσεις της διήρκεσε 19 ολόκληρα χρόνια, από το 1217 μέχρι το 1236. Ήταν η επανάσταση των Σκορδίληδων και των Μελισσηνών, γνωστή και ως επανάσταση των “Δύο Συβρίτων”, επειδή τα στρατόπεδα των επαναστατών ήταν στις δύο ορεινές επαρχίες του Ρεθύμνου, στην Απάνω Σύβριτο (Αμάρι) και στην Κάτω Σύβριτο (Άγιος Βασίλειος).

Δομικά, Αρχιτεκτονικά, Οχυρωματικά Στοιχεία

Η μόνη προσβάσιμη πλαγιά είναι η βορεινή και σε αυτή μόνο υπάρχει οχύρωση.

Στο βόρειο τοίχο του πύργου ανοίγονται 4 βελοθυρίδες (δύο για κάθε πάτωμα). Η τοιχοποιία του πύργου είναι ενδεικτική της µεσοβυζαντινής οχυρωτικής τέχνης, με επάλληλες σειρές πλίνθων και εξωτερικό επίχρισµα, όπως φαίνεται καθαρά στην ανατολική του πλευρά. Ένα άλλο χαρακτηριστικό βυζαντινής τοιχοποιίας είναι η πλινθοπερίκλειστη τεχνική που παρατηρείται σε ολόκληρη την κατασκευή του πύργου. Στη βάση του πύργου υπάρχουν επεξεργασμένοι λίθοι μεγάλου μεγέθουςπου χρησιμεύουν για τη θεμελίωση και τη στη στήριξη του οικοδομήματος.

Στον περίβολο υπάρχουν και άλλοι πύργοι ενώ πάνω από την πύλη υπάρχει ένα σύμπλεγμα δύο πύργων.

Στο βορειοανατολικό άκρο του οχυρού φρουρίου στην άκρη του περιβόλου στέκεται σε ικανό ύψος τετράγωνο κτίριο με πάχος τοίχου 1,30µ. Άλλα κτίρια δεν σώζονται στο χώρο.