Οι Αβδανίτες, επισήμως γνωστοί ως Αβδανίται, είναι οικισμός της Κοινότητος Δαμαβόλου του Δήμου Μυλοποτάμου στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμης της Κρήτης.

Το όνομα του χωριού πιθανώς προέρχεται από το χωριό Αβδού (Αβδανό) του νομού Ηρακλείου, από όπου προέρχεται το πατριδωνυμικό Αβδανίτης.

Οι Αβδανίτες είναι αγροτικός οικισμός κτισμένος στα 290 μέτρα, κοντά σε ένα μικρό παρακλάδι του Γεροπόταμου. Βρίσκεται Α.ΝΑ. του Ρεθύμνου, από το οποίο απέχει 35 χλμ. περίπου.

Το χωριό αναφέρεται ήδη από το 1577 από τον Φραγκίσκος Μπαρόκιος. Αργότερα αναφέρεται από τους Καστροφύλακα και Μπασιλικάτα. Οι Αβδανίτες ήταν έδρα δήμου κατά τον 19ο αιώνα. Το 1890 στους Αβδανίτες κατοικούσαν κυρίως Τούρκοι και ο δήμος έφερε το όνομα «Δήμος Αβδανιτών» (106 κάτοικοι).

 Ο Λαμπρινάκης στη «Γεωγραφία» του, το 1890, γράφει:

[...] ο δήμος ούτος είναι μεν εύφορος και τερπνός αλλά νοσωδης αν και βρίσκεται υπό τους προποδες της Ίδης, οι δε άνθρωποι ισχνοί και κατακίτρινοι εις πολλά τούτου μέρη. [...]

Η εκκλησία της Αγίας Άννας, στην αυλή της οποίας υπάρχουν αρχαία ευρήματα εκκλησίας και νεκροταφείου από τη Βυζαντινή εποχή.

Η εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής, που λειτουργεί σποραδικά, όπου συνηθιζόταν ανήμερα της γιορτής της να πραγματοποιείται πανηγύρι.

Η κεντρική πλατεία όπου υπάρχει γέρικος πλάτανος και βρύση (βρου), η οποία αποτελείται από δύο κρήνες που κατασκευάστηκαν στις αρχές του περασμένου αιώνα και αναπαλαιώθηκαν κατά την περασμένη δεκαετία.

Δύο από τα κτίρια του χωριού έχουν ανακηρυχθεί διατηρητέα μνημεία:

Η οικία Αφων Μαχμουτάκη, το οποίο είναι κτίσμα ενετικών χρόνων, πιθανόν έπαυλη Βενετσιάνου άρχοντα. Ανάμεσα στα χαρακτηριστικά αρχιτεκτονικά στοιχεία του είναι το δώμα κατασκευασμένο από λεπίδα στις σκεπές, θολοσκεπές τμήμα ισογείου, τζάκια και λαξευτά ανοίγματα.

Το κτίριο φερόμενης ιδιοκτησίας Αστρινού Πρινάρη.

Εκκλησιαστικά εξυπηρετείται από την ενορία του Δημοβόλου, που υπάγεται στην Α΄ Αρχιερατική περιφέρεια της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου.

Τα ερείπια της Μονής της Αγίας Ειρήνης, δίπλα στο ποτάμι, δείχνουν τη θέση όπου λέγεται ότι οι μοναχοί επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σκότωναν έναν-έναν τους Τούρκους κάτοικους των Αβδανιτών, ένας μάλιστα κτίστηκε σε τρόχαλο (ξερολιθιά) περιβολιού. 

Οι πράξεις τους έγιναν σύντομα αντιληπτές και η θανάτωσή τους ήταν παραδειγματική

 Οι "δρόμοι πέταλο" δεν είναι επίσημος όρος για συγκεκριμένο δρόμο ή οδικό δίκτυο στην Κρήτη. Φαίνεται να αναφέρεται είτε σε:

Οδικά τμήματα με πολλές στροφές/διαδοχικά "πέταλα" (φουρκέτες): Ο όρος "πέταλο" χρησιμοποιείται συχνά στην Ελλάδα για να περιγράψει δρόμους με απότομες, κλειστές στροφές που μοιάζουν με το σχήμα του πέταλου αλόγου, χαρακτηριστικοί σε ορεινές περιοχές.

Το πέταλο του Μαλιακού: Ιστορικά, το "πέταλο του Μαλιακού" ήταν ένα πολύ γνωστό και επικίνδυνο τμήμα του οδικού δικτύου στην ηπειρωτική Ελλάδα (κοντά στη Φθιώτιδα), όχι στην Κρήτη. 

Στην Κρήτη, η χρήση του όρου "πέταλο" σε σχέση με τους δρόμους, αν δεν είναι απλώς μια γενική περιγραφή κλειστών στροφών, μπορεί να αναφέρεται:

Σε συγκεκριμένες ορεινές διαδρομές: Το νησί έχει πολλά ορεινά εδάφη με δρόμους που διασχίζουν φαράγγια και βουνά, οι οποίοι έχουν αναπόφευκτα τέτοιου είδους στροφές.

 Ο Στίρονας είναι χωριό της κοινότητας Πανοράματος του δήμου Μινώα Πεδιάδας, στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. 

Είναι κτισμένος στην ανατολική πλαγιά λόφου σε υψόμετρο περίπου 550 μέτρων, περίπου 10 χιλιόμετρα δυτικά από το Αρκαλοχώρι. Ανήκε στην Επαρχία Μονοφατσίου.

Στην απογραφή του 1583 από τον Καστροφύλακα αναφέρεται ως Stirona και είχε 115 κατοίκους. 

Με το ίδιο όνομα αναφέρεται από τον Φραντσέσκο Βασιλικάτα το 1630. Στην οθωμανική απογραφή του 1671 αναφέρεται ως Istrona με 34 υπόχρεους σε φόρο.

 Στην αιγυπτιακή απογραφή του 1834 αναφέρεται ως Sitirona με 4 μουσουλμανικές οικογένειες. Στην απογραφή του 1881 αναφέρεται ως Στύρωνας και είχε 67 μουσουλμάνους κατοίκους. Αναφέρεται ανάμεσα στα κατεστραμμένα μουσουλμανικά χωριά το 1896. 

Στην απογραφή του 1900 αναφέρεται ως Στείρωνας και είχε 33 χριστιανούς και 11 μουσουλμάνους κατοίκους. Στην απογραφή του 1920 είχε 61 κατοίκους. Από το 1940 και έπειτα αναφέρεται στις απογραφές ως Στίρονας. 

Μετά την ανταλλαγή πληθυσμών στον Στίρονα εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από την περιοχή του Ικονίου.

Στο νοτιοδυτικό τμήμα του χωριού βρίσκεται μεγάλο συγκρότημα που λειτουργεί ως πολιτιστικός-λαογραφικός χώρος γνωστός ως Ρακοκάζανο Μυραγάπη. 

Ο χώρος δημιουργήθηκε από την οικογένεια Κόρσαβα και περιλαμβάνει εκθέματα που παρουσιάζουν την παραγωγή και φύλαξη του κρασιού και της τσικουδιάς.

 Επί του κεντρικού δρόμου στο ανατολικό τμήμα του χωριού βρίσκεται ο τοιχογραφημένος υστεροβυζαντινός ναός της Παναγίας

 Μια ερώτηση που σπάνια απασχολεί τον περισσότερο κόσμο έχει μία εξίσου παράξενη απάντηση. Από ποιό σημείο της Αθήνας ξεκινούν να μετρούν οι χιλιομετρικές αποστάσεις; 

Ποιο είναι δηλαδή το περιβόητο «χιλιόμετρο 0» από όπου καταγράφεται η απόσταση που χωρίζει την πρωτεύουσα από άλλες πόλεις;.

Η προφανέστερες απαντήσεις, όπως για παράδειγμα η πλατεία Ομονοίας ή το Σύνταγμα δεν είναι οι σωστές. Και αυτό γιατί το “χιλιόμετρο 0” της Αθήνας βρίσκεται στον προαύλιο χώρο του Αστεροσκοπείου Αθηνών, στο Λόφο των Νυμφών απέναντι από την Ακρόπολη.

Η επιλογή του Αστεροσκοπείου, το οποίο ιδρύθηκε το 1842 από τον Γεώργιο Σίνα, έχει συμβολική σημασία για την Ελλάδα, καθώς συνδέεται με τις έννοιες τις επιστήμης και της ορθής μέτρησης που είναι στοιχεία απαραίτητα για την καταγραφή της χιλιομετρικής απόστασης.

Δεν έχει όμως μόνο η Αθήνα το σημείο μηδέν. Κάθε μεγάλη πόλη ή πρωτεύουσα των νομών της χώρας έχει την δική της αφετηρία από την οποία μετρώνται οι αποστάσεις.

Για παράδειγμα, η Θεσσαλονίκη έχει το δικό της σημείο στην πλατεία Δημοκρατίας, στο Βαρδάρη, που ήταν παλιά η είσοδος της πόλης.

Στις περισσότερες πόλεις το σημείο αυτό ορίζεται από κάποιο σημαντικό ιστορικό τοπόσημο, ένα μνημείο, ένα άγαλμα ή ένα σημαντικό κτίριο.

Στις μεγάλες πόλεις είναι σύνηθες το “χιλιόμετρο 0” να ορίζεται στην κεντρική πλατεία. Ενώ στα νησιά μας το αντίστοιχο σημείο είναι συνήθως η αποβάθρα στην οποία δένουν τα καράβια στο λιμάνι.

Στο video που παραθέτουμε μπορείτε να δείτε από ψηλά το σημείο που βρίσκεται το “χιλιόμετρο 0” της Αθήνας. Και αν δεν έχετε πάει ποτέ έως εκεί, αξίζει σίγουρα μια βόλτα σε έναν τόπο με έντονο ιστορικό αλλά και επιστημονικό συμβολισμό.

https://www.newsauto.gr/